مەسرور بارزانی: کوردستان ناکەینە بەشێک لە جەنگ
سەرۆک وەزیرانی هەرێمی کوردستان، مەسرور بارزانی، ڕایگەیاند کە جەنگی ناوچەکە هاوسەنگی سیاسی و ئابووریی هەرێمی تێکداوە و گوتی: «لە یەکەم ڕۆژەوە گوتمان دەبینە بەشێک لە هیچ ناکۆکییەکی چەکداری.»
Rastinewsمەسرور بارزانی، سەرۆک وەزیرانی هەرێمی کوردستان، ڕایگەیاند کە جەنگی ناوچەکە هاوسەنگی سیاسی و ئابووریی هەرێمی تێکداوە و گوتی: «لە یەکەم ڕۆژەوە گوتمان دەبینە بەشێک لە هیچ ناکۆکییەکی چەکداری.» بارزانی هێرشی زیاتر لە 1000 مووشەک و فڕۆکەی بێ فڕۆکەوانی بۆسەر هەرێمی کوردستانی بە «بێ بنەما» ناوبرد و ڕایگەیاند کە بازرگانیی دەرەوەی هەرێم بەهۆی جەنگی ئەمریکا-ئێرانەوە 70 لەسەدا کەمی کردووە.
بارزانی لە دیمانەیەکی ڕۆژی 8ی ئابدا لەگەڵ ئەلجەزیرە، هەڵسەنگاندنی خۆی سەبارەت بە چەندین بابەت خستەڕوو، لە جەنگەکانی ناوچەکە و پەیوەندییەکانی بەغدا-هەولێرەوە هەتا ڕۆڵی ئێران و تورکیا و داهاتووی کوردەکانی سووریا.
بارزانی سیاسەتی سەرەکیی هەولێری بەم شێوەیە پوختی کردەوە: «هەرێمی کوردستان لە جەنگەکان دووربخەینەوە و ڕێگا نەدەین خاکەکەمان دژی دراوسێکان بەکاربهێنرێت.»
«زیاتر لە 1000 هێرشی مووشەک و فڕۆکەی بێ فڕۆکەوانمان بەسەرداهات»
بارزانی ڕایگەیاند کە هەرێمی کوردستان بووەتە ئامانجی زیاتر لە 1000 هێرشی مووشەکی و فڕۆکەی بێ فڕۆکەوان، کە یان لە ئێرانەوە یان لەلایەن گرووپە چەکدارەکانی عێراقەوە ئەنجامدراون، و گوتی لەم هێرشانەدا چەند هاووڵاتییەک گیانیان لەدەستداوە و ژێرخانیش زیانی پێگەیشتووە.
بارزانی هۆکاری هێرشەکانی بە «بێ بنەما» زانی و هەروەها ئەو ڕایانەی ڕەتکردەوە کە دەڵێن سەربازی ئەمریکی لە بنکەی ئاسمانی حەریر هەیە:
«بنکەی ئاسمانی حەریر دە ساڵە بەتاڵە. بنکەیەکی بەتاڵ کە تەنانەت یەک سەربازی ئەمریکیشی تێدا نییە، دەکەوێتە ژێر هێرش.»
گرووپە کوردییە ڕۆژهەڵاتییەکان: ئەم کێشەیە وەک میرات بۆمان ماوەتەوە
بارزانی سەبارەت بە گرووپە ناڕازییە کوردییە ڕۆژهەڵاتییەکانی دانیشتووی هەرێمی کوردستان ڕایگەیاند کە ئەم دەستەیانە پێش ساڵی 1991ـیش وەک ئاوارە لە هەرێمدا بوون.
بارزانی گوتی: «ئێمە ئەم کێشەیەمان دروست نەکردووە، وەک میراتێکی مێژوویی بۆمان ماوەتەوە»، هەروەها جەختی لەوەشیکردەوە کە ڕێگا ناوامان بۆ ئەوەی خاکی هەرێمی کوردستان بۆ هەڕەشەکردن لەسەر ئاسایشی وڵاتانی دراوسێ بەکاربهێنرێت.
«کورد نابێت ببێتە هاووڵاتی پلە دووەم»
بارزانی باسی بارودۆخی کوردەکانی ئێرانیشی کرد و گوتی بەشداریی کورد لە بەڕێوەبردنی دەوڵەتدا سنووردارە.
«ئێمە پشتگیری ئەوە دەکەین کوردەکان لە هەرکوێیەک بن خاوەن مافی یەکسان بن و وەک هاووڵاتی پلە دووەم تەماشا نەکرێن.»
بارزانی ڕایگەیاند کە پێویستە کێشەی کورد لە وڵاتانی ناوچەکە بە شێوازی نیزامی چارەسەر نەکرێت، بەڵکو لە ڕێگای گفتوگۆ و چارەسەری سیاسییەوە، هەروەها گوتی کورد «توخمێکی کۆن و ڕەسەنی» وڵاتانی نیشتەجێبوونیانن.
چارەسەرکردنی کێشەی کورد لە تورکیا بۆ هەموو ناوچەکە گرنگە
بارزانی پەیوەندییەکانی ئەنقەرە-هەولێری بە «زۆر باش» وەسف کرد و گوتی نزیکەی 800 گوند لە هەرێمی کوردستان بەهۆی ناکۆکییەکانی سنوورەوە وێران بوونە.
بارزانی پشتگیریی ئاشکرای خۆی بۆ پرۆسەی بەرەوپێشچووی تورکیا نیشاندا و گوتی:
«چارەسەرکردنی کێشەی کورد لە تورکیا، بۆ گەیشتن بە چارەسەری کۆتایی کێشەی کورد لە هەموو ناوچەکە زۆر گرنگە.»
پەیامی سووریا: گفتوگۆ لەنێوان دیمەشق و کورد
بارزانی گوتی پشتگیری گفتوگۆکانی نێوان کورد و دیمەشقی سووریا دەکەن، هەروەها ئاماژەی بەوەدا کە پەیوەندییەکی گەشەسەندوو لەنێوان هەولێر و دیمەشقدا هەیە.
بارزانی جەختی لەوە کردەوە کە بەشداریی کورد لە پێکهاتەی نوێی سیاسی و کارگێڕیی سووریادا گرنگە، هەروەها گوتی متمانەی دووالادوو دەتوانێت ڕێگا بۆ ڕێککەوتنی فراوانتر بکاتەوە.
تاوانی جەنگ: بازرگانی 70 لەسەدا کەمبووەوە
گرنگترین داتای ئابووری لە دیمانەکەی بارزانیدا پەیوەستە بە قەبارەی بازرگانیی هەرێمی کوردستان.
بارزانی ڕایگەیاند کە جەنگی ئەمریکا-ئێران ڕاستەوخۆ کاریگەری لەسەر ئابووریی عێراق و هەرێمی کوردستانی دانا:
«بازرگانیمان لەگەڵ وڵاتانی دراوسێ بەشێوەیەکی جددی کەمبووەوە. دەتوانم بڵێم قەبارەی بازرگانیمان بەراورد بە ماوەی پێشوو 70 لەسەدا کەمبووەتەوە.»
بارزانی گوتی بەهۆی بارودۆخی تەنگەی هۆرمزەوە هەناردەکردنی نەوتی عێراق زیانێکی گەورەی بەرکەوتووە، هەروەها گوتی توانای بەرهەمهێنانی ئێستای هەرێمی کوردستان بەشی نییە جبران لەو زیانەی بەغدا بکاتەوە.
ڕەخنە لە بەغدا سەبارەت بە فیدرالیزم
بارزانی ڕایگەیاند کە سەرچاوەی کێشەکانی هەولێر-بەغدا نەک سیستەمی فیدرالییە، بەڵکو جێبەجێ نەکردنی دەستووری عێراقە، بەتایبەت ماددەی 140 و یاسای نەوت و گاز کە ساڵانێکە بێ چارەسەر ماونەتەوە.
«هێشتا لە بەغدا بەشێک هەن باوەڕیان بە سیستەمی فیدرالی نییە، تەنانەت لێی تێناگەن.»
بارزانی ڕەخنەی لەوە گرت کە عێراق هێشتا پشت بە یاسای نەوتی ساڵی 1975 دەبەستێت، هەروەها بانگەوازی دەرکردنی یاسایەکی نوێی نەوت و گازی کرد کە لەگەڵ پێکهاتەی فیدرالدا بگونجێت.
«پێویستە عێراق لە بڕیارەکانیدا سەربەخۆ بێت»
بارزانی ڕۆڵی ئێرانیشی لەسەر عێراقی هێنایەوە بیر، گوتی پشتگیری گەشەپێدانی پەیوەندی باش لەنێوان بەغدا و هەموو دراوسێکانی دەکەن، تەنانەت ئێرانیش، بەڵام گوتی پێویستە ئەمە لەسەر بنەمای فەرمانڕەوایی و ڕێزی دووالادوو بێت.
بارزانی پەیامەکەی بەم وشانە گەیاند:
«عێراق دەبێت لە بڕیارەکانیدا بە تەواوی سەربەخۆ بێت؛ بەرژەوەندیی گەل و وڵاتەکەی لەسەر هەموو شتێک بخاتە پێشەوە.»