Cîgirê Serokê Meclisa Almanyayê ji bo PKKiyan banga efûyê kir

RastinewsCîgirê Serokê Meclisa Federal a Almanyayê Bodo Ramelow, li ser pêvajoya çareseriyê ya nû li Tirkiyeyê axivî. Wî got divê ji bo çalakvanên kurd ên li Almanyayê bi sedema girêdana PKKê tên darizandin, rêzikek efûyê ya berfireh were danîn.
Li gorî nûçeya DW Tirkî, Bodo Ramelow ê ji Partiya Sol, ev daxuyanî da rojnameya Rheinische Post. Wî li ser pêşniyara qanûna çarçoveyê ya hatiye pêşkêşkirina Meclisa Tirkiyeyê nirxand.
Ramelow got: «Pêşniyara qanûna çarçoveyê ya li Enqereyê hatiye pêşkêşkirina Meclisê, riya aşitiyê vedike. Ev bersivek e ji fesîxkirina xwebexş a PKKê ya sala borî re.»
Ramelow got divê Hikûmeta Almanyayê vê pêvajoya li Tirkiyeyê bi awayekî dîplomatîk piştgirî bike. Wî her weha banga gavek hiqûqî ya bi vî rengî li Almanyayê jî kir.
Ramelow got: «Hikûmeta Almanyayê divê riya ku tê şopandin bi dîplomatîk piştgirî bike. Ji xeynî vê, divê mîna li Tirkiyeyê hatiye plansazkirin, li Almanyayê jî ji bo çalakvanên kurd rêzikên efûyê yên berfireh û zû bên meşandin.» Wî got gavek weha dê bibe «piştgirîyek berbiçav ji bo aşitiya li herêmê û mafên û berjewendiyên kurdan».
Ramelow got kêfxweş e ku hikûmeta Tirkiyeyê amade ye gavên concrete di derbarê aşitiya bi kurdan re bavêje. Wî diyar kir ev pêvajo ji bo guherîna demokratîk û bidawîbûna raboriya şer girîng e.
Qanûna çarçoveyê di Komîsyona Edaletê re derbas bû
Li gorî nûçeya DW'yê, pêşniyara qanûna çarçoveyê ya ji 12 maddeyan pêk tê, li Komîsyona Edaletê ya TBMM'ê hat pejirandin. Ev pêşniyar têgihîştinên di derbarê taloqkirina cezayên endamên PKKê û berdana bi çavdêriyê de vedihewîne. Tê hêvîkirin ev pêşniyar di destpêka hefteya bê de bikeve rojeva Meclisa Giştî.
Ev rêzik pêşbîn dike ku lêpirsîn, doz û cezayên hin sûcên terorê werin taloqkirin. Şert ew e ku dezgehên ewlehiyê piştrast bikin PKKê dawî li hebûna xwe ya fiîlî aniye û çekên xwe teslîm kiriye.
Sûcê «kuştina bi qest» û sûcên ku berî 1ê Hezîrana 2005an hatine kirin û cezayê hepsê yê hetahetayê an hepsê yê giranbûyî yê hetahetayê hewce dikin, ji vê rêzikê tên derxistin. Ji ber van hukmên, tê gotin serokê PKKê Abdullah Ocalan nikare sûdê ji vê qanûnê wergire.
Piştî banga Ocalan a berdana çekan û fesîxkirinê ya 27ê Sibata 2025an, PKKê di Gulana 2025an de ragihand ku dawî li hebûna xwe ya rêxistinî aniye.
PKK, ji xeynî Tirkiyeyê, ji aliyê Yekîtiya Ewropî û Amerîkayê ve jî wek rêxistinek terorê tê binavkirin. Çalakiyên wê yên li Almanyayê jî ji sala 1993an ve qedexe ne.
Çavkanî: DW Tirkî
