Ji Elewiyan pirs: «Li ser masê kî wê me temsîl bike?» – Ê li Hacıbektaş ji bo Meclîsa Yekîtiyê bicivin
Li Tirkiyeyê nîqaşên li ser makezagona nû û pêvajoya aştiyê berdewam in. Dezgehên Elewiyan ên sereke yên Tirkiye û Ewropayê daxuyaniyek hevpar dan. Elewî ligel dewlet
RastinewsLi Tirkiyeyê nîqaşên li ser makezagona nû û pêvajoya aştiyê berdewam in. Di vê navberê de, dezgehên Elewiyan ên sereke yên Tirkiye û Ewropayê daxuyaniyek hevpar dan. Pirsgirêkek hat vekirin. Elewî li ser maseyên danûstandinê yên bi dewlet û aktorên siyasî re, dê ji aliyê kê ve werin temsîlkirin? Bi kîjan xwestekan jî dê werin temsîlkirin? Dezgehan ji bo avakirina «Meclîsa Nûneran»ê banga hevbûnê kir. Ev meclîs dê serbixwe be. Ne bandora tu dezgehek fermî, ne ya partiyek siyasî, ne jî ya avahiyek derve lê be. Civîn wê di 15ê Tebaxê de li Hacıbektaş pêk were.
Li Tirkiyeyê nîqaş li ser temsîliyeta civaka Elewiyan demek dirêj e didomin. Bi pêvajoya siyasî ya nû re, ev nîqaş gihaye qonaxek din.
Heşt dezgehên Elewî ji bo avakirina «Meclîsa Yekîtiyê» ya hevpar banga hevpar belav kirin. Ev dezgeh in: Alevi Bektaşi Federasyonu (ABF), Alevi Kültür Dernekleri (AKD), Avrupa Alevi Birlikleri Konfederasyonu (AABK), Avrupa Arap Alevileri Federasyonu (AAAF), Demokratik Alevi Dernekleri (DAD), Hacı Bektaş Veli Anadolu Kültür Vakfı (HBAKV), Pir Sultan Abdal Kültür Derneği (PSAKD) û Türkiye Alevi Federasyonu (ADFE).
Di metna bi navê «Ji bo Pêşerojek Bihêztir: Banga Îrada Hevpar, Banga Meclîsa Yekîtiyê» de, pirsek sereke hat kirin. Ev pirs bû: di danûstandinên bi dewlet û aktorên siyasî re, dê kî Elewiyan temsîl bike?
«Elewî wê bi kîjan xwestekan û di bin temsîla kê de li ser masê bin?»
Di beşek balkêş a banga de, behs ji nîqaşên makezagona nû û pêvajoya aştiyê hat kirin. Li dû wê, ev pirs hatin kirin:
«Di pêvajoyeke danûstandinê ya bi dewlet an aktorên siyasî re, Elewî dê bi kîjan xwestekan li ser masê bin? Li ser kîjan bingeha hevkariyê wê bin? Û di bin temsîla kê de wê bin?»
Dezgehên Elewiyan gotin, bersiva van pirsan divê ji hêla avahiyek were dayîn ku îrada hevpar a civakê nîşan bide. Wan têrbûna awayên temsîliyetê yên heyî jî xistin nîqaşê.
Di metnê de rexneyên tund li hewldanên pênasekirina Elewîtiyê «ji hundir û derve» hatin kirin. Hat gotin ku nêzîkatiyên xistina baweriya Elewî, erkan û sirên wê di şeklek yekane de her ku diçe zêde dibin.
Li şûna temsîla ku dewlet diyar dike, «îrada azad» tê xwestin
Di banga de bi taybetî ev yek hat gotin. Meclîsa Nûneran a were avakirin, divê serbixwe be. Ne bandora tu dezgehek fermî, ne jî ya navendek siyasî li ser be.
Dezgehên Elewiyan armanca xwe wiha rave kirin. Ew ê bi parastina kesayetiya xwe ya huqûqî û kevneşopiya xwe ya dîrokî, mekanîzmayek temsîlê ya hevpar ava bikin. Ev mekanîzma dê ne di bin bandora tu dezgehek fermî, tu partiyek siyasî, tu avahiyek taybet an destwerdaneke derve de be.
Bi vî awayî mesajek hat dayîn. Di têkiliyên bi dewlet re, temsîla Elewiyan nebe ku ji jorve were diyarkirin. Divê ev temsîliyet li ser îrada hevpar a dezgeh û pêkhateyên civaka Elewî ava dikin, bimîne.
Bal kişandin li ser makezagona nû û pêvajoya aştiyê
Dema banga jî balkêş e.
Di metnê de hat gotin ku Tirkiye di «sedsala duyemîn a Komarê» de ye. Ev welat di nav pêşketinên siyasî yên girîng re derbas dibe: makezagoneke nû, pêvajoya aştiyê û îhtîmala şerekî herêmî. Cih û rewşa civaka Elewî di van pêvajoyan de hat pirskirin.
Dezgehên Elewiyan behsa xirabûnek kirin. Ev xirabûn di warê demokrasiya hilbijartinê, rêzana makezagonê, mafên bingehîn û azadiyan, laîklîk û pirrengiyê de tê dîtin. Ev yek xemgîniyê di nav Elewiyan de zêde dike.
Ji ber vê yekê, Meclîsa were plansazkirin ne tenê ji bo koordînasyona di navbera dezgehên Elewî de ye. Ev meclîs wek zeminek temsîlê jî tê binavkirin. Li hember dewlet û siyasetê, xwestekên hevpar dê li vir werin diyarkirin.
«Ne yekrengî, lê yekîtî bi cudahiyan re»
Dezgehan ev yek jî tekez kir. Avahiya were armanckirin, ne ji bo avakirina otoriteyek navendî ya nû di nav Elewîtiyê de ye.
Hat diyarkirin ku Meclîsa Nûneran dê ojaxan, dergehan, cemxaneyan, komeleyan, weqfan û federasyonan neyne kirin yek avahî. Dezgeh dê kesayetiya xwe ya huqûqî û kevneşopiyên xwe biparêzin.
Di banga de têgeha «Rê yek e, sirî hezar û yek e» hat bibîranîn. Hat gotin ku divê ziman, erkan, ojax û şirovekirinên cuda yên Elewîtiyê hemû di heman avahiyê de werin temsîlkirin.
Dezgehan ev mesaj da: «Îro ne cudabûn, lê bi rizakî li hev civîn hewce ye. Ne pêşbazî, lê hevgirtin hewce ye. Ne dengên belawela, lê axaftineke hevpar a ku pirrengiyê biparêze, hewce ye.»
Navnîşana pêşî: Hacıbektaş
Meclîsa Nûneran wê çawa were avakirin, dê ji kîjan dezgeh û beşan pêk were? Bingeh û prensîbên wê yên temsîlê jî wê bên nîqaşkirin. Ev nîqaş wê di civîna «Meydana Yekîtiya Elewiyan» de bibe. Civîn wê Şemiyê, 15ê Tebaxê, saet 15:00an, li Salona Konferansê ya Şaredariya Hacıbektaşê pêk were.
Ji bilî dezgehên Elewî, rêberên baweriyê, nûnerên ojaxan, akademîsyen, ronakbîr, hunermend, jin û ciwan jî ji bo civînê hatin vexwendin.
Di navenda banga de xwesteka ku Elewî bi xwe îrada xwe ya axaftinê ava bikin, heye. Ev îrade dê di serdema siyasî ya nû ya Tirkiyeyê de be.
«Werin canan, em bibin yek; em bi hev re rê bigirin, li ser rê yekîtiyê ava bikin.»