Nazi zulmünün torunları Alman pasaportu için sıraya girdi, başvuru sayısı 170 bini aştı
Nazi rejiminin vatandaşlıktan çıkardığı ya da vatandaşlık hakkı tanımadığı insanların torunları, Almanya'ya her yıl daha fazla başvuru gönderiyor. Başvuruların neredeyse yarısı İsrail'den geliyor. Onay sayısı ise geçen yıl yüzde 60'a yakın arttı.
RastinewsAlmanya'da Nazi döneminde zulme uğrayanlar ve onların torunları için tanınan vatandaşlık hakkına ilgi her yıl biraz daha büyüyor. Federal İdare Dairesi'ne (BVA) son yıllarda dünyanın dört bir yanından 170 binden fazla başvuru ulaştı.
BVA'nın verdiği bilgiye göre 2023'ten bu yana yapılan başvuruların yaklaşık yüzde 45'i İsrail'den geliyor. İsrail'i ABD izliyor.
Onaylanan başvurular da artıyor. Federal İstatistik Dairesi'nin verilerine göre bu yolla Alman vatandaşı olanların sayısı 2025'te yüzde 60'a yakın artışla 11 bin 500'e çıktı.
Anayasa'dan gelen hak
Hakkın dayanağı Alman Anayasası'nın 116. maddesi. 30 Ocak 1933 ile 8 Mayıs 1945 arasında siyasi, ırksal ya da dini nedenlerle vatandaşlıktan çıkarılan kişiler ve onların torunları, başvurarak vatandaşlıklarını geri alabiliyor.
Ağustos 2021'de yürürlüğe giren yasa değişikliği bu hakkı genişletti. Nazi zulmü yüzünden vatandaşlığa hiç geçemeyenler ve onların torunları da hak sahipleri arasına alındı. Başvuranlardan Almanca bilgisi istenmiyor.
Hak sahiplerinin büyük bölümünü Holokost döneminde zulme uğrayan Yahudilerin torunları oluşturuyor. Sinti ve Romanlar ile Nazi rejimine muhalif oldukları için ülkeden kaçmak zorunda kalanların torunları da başvurabiliyor.
Başvurular dosyalarda bekliyor
Federal İçişleri Bakanlığı'nın Sol Parti milletvekili Ferat Koçak'ın soru önergesine verdiği yanıta göre 2021 başından Mart 2026 sonuna kadar 52 bin 180 kişi Alman vatandaşlığına kabul edildi. Reddedilen başvuru sayısı çok düşük. Ancak dosyaların önemli bir kısmı hâlâ sonuçlanmadı. Koçak, BVA'nın başvuruları çok yavaş işlediğini söyledi.
Alman Entegrasyon ve Göç Araştırmaları Merkezi'nden (DeZIM) sosyolog Lukas Fuchs da İsrail'den gelen başvuruların 2023'ten sonra hızla arttığını belirtti. Yetkililer ise vatandaşlık alan herkesin Almanya'ya taşınmadığını, pek çok kişinin pasaportu güvence olarak gördüğünü aktarıyor.
Deutsche Welle'nin haberine göre veriler, Alman Katolik Haber Ajansı KNA'nın BVA'dan talep ettiği rakamlara dayanıyor.
Editör notu: DW'nin haber metnine doğrudan ulaşamadım. Rakamları KNA, Jüdische Allgemeine ve The Local'ın aktardığı BVA verilerinden doğruladım. Bakanlığın verdiği 101 bin 180 başvuru (2021–Mart 2026) ile BVA'nın 170 bin rakamı farklı dönemleri ve sayım yöntemlerini kapsıyor. Bu yüzden metinde ikisini karşılaştırmadım.