Kongre'yi kaybeden Trump "veto" şapkası paylaştı, Tahran'dan Washington'a kâbus uyarısı
Demokratlar ara seçimlerde Temsilciler Meclisi ile Senato'yu birlikte kazandı. ABD Başkanı Donald Trump görevinin son iki yılına Kongre'yi kaybetmiş olarak giriyor. Avrupa sonucu sağ popülizmin geri çekilişi diye okurken İran Meclis Başkanı Kalibaf, Amerikan seçmeninin savaşa hayır dediğini söyledi.
RastinewsABD'de 3 Kasım'da yapılan ara seçimlerde Demokratlar Kongre'nin iki kanadında da çoğunluğu aldı. Son verilere göre Senato'da Demokratlar 54, Cumhuriyetçiler 44 sandalyede. Alaska ve Mississippi'de sonuç henüz kesinleşmedi.
Cumhuriyetçilerin kalesi sayılan eyaletler el değiştirdi. Teksas'ta James Talarico, Ken Paxton'ı yenerek 1988'den bu yana eyaletin ilk Demokrat senatörü oldu. Kansas'ta Adam Hamilton, 1932'den sonra Senato'ya giren ilk Demokrat olarak seçildi. Maine'de ise Cumhuriyetçi Senatör Susan Collins koltuğunu kaybetti.
Trump artık "topal ördek" konumunda. Demokratlar başkanın atamalarını engelleyebilecek, yönetim hakkında soruşturma da açabilecek.
"Benim için bir darbe değil"
Trump gece boyunca sosyal medyada öfkeli paylaşımlar yaptı. Tablo netleşince The New York Times'a sonuçları kabul edeceğini söyledi. Fox News'e konuşan Trump, yenilgiyi kendisine yönelik bir darbe olarak görmediğini ve biraz şaşırdığını dile getirdi.
Trump, adı oy pusulasında olsaydı Cumhuriyetçilerin kazanacağını da öne sürdü. The Wall Street Journal'a İran savaşının yenilgide payı olduğunu kabul etti. Demokratlarla çalışmaya hazır olduğunu açıkladıktan yaklaşık bir saat sonra üzerinde "veto" yazan bir şapkanın fotoğrafını paylaştı.
Berlin'den "tarihi zafer" yorumu
Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, Berlin Güvenlik Konferansı'nda Demokratları tebrik etti. Trump yönetimiyle iş birliğinin süreceğini söyleyen Pistorius, Demokratlarla da yakın temas arayacaklarını ekledi.
Almanya Başbakanı Friedrich Merz'in partisi CDU'nun dış politika uzmanı Norbert Röttgen'e göre seçmen Trump'ı cezalandırdı. Röttgen, Trump'ın seçmenden adı oy pusulasındaymış gibi oy vermesini istediğini hatırlattı. "Onlar da öyle yaptılar" dedi.
SPD Meclis Grubu Başkanı Dirk Wiese, sonucun dünyadaki sağ popülist dalganın kırılabileceğini gösterdiğini söyledi. Sol Parti Eş Başkanı Ines Schwerdtner ise küresel sağ için ağır bir hezimetten söz etti.
AfD faturayı İran savaşına kesti
Trump yönetiminin desteklediği aşırı sağcı Almanya için Alternatif (AfD) partisinde sonuç soğuk duş etkisi yarattı. AfD Eş Başkanı Alice Weidel yenilgiyi her şeyden önce İran savaşına bağladı. Weidel'e göre Trump, seçmenine müdahaleci bir dış politika izlemeyeceğini vaat etmiş ama sözünü tutmamıştı.
"Bu tutulmayan söz şimdi Cumhuriyetçilerin karşısına dikildi" dedi.
"Aşırı sağ dalga çöküyor"
En sert Avrupa tepkisi, İran savaşına destek vermediği için Trump'ın sık sık hedef aldığı İspanya Başbakanı Pedro Sanchez'den geldi. Sanchez X hesabından Amerikan seçmeninin nefrete, maçoluğa ve iklim inkârcılığına karşı oy verdiğini yazdı. 29 Kasım'da erken seçime gidecek olan Sanchez, aynı tablonun İspanya'da da yaşanacağını söyledi.
Norveç Başbakanı Jonas Gahr Støre, Amerikan siyasetinde iklim, dış politika ve kalkınma yardımı konularında Oslo'ya daha yakın seslerin yükseldiğini söyledi. Güney Afrika Devlet Başkanı Cyril Ramaphosa, sonucun dünya ilişkilerinde yeni bir dönem açacağını dile getirdi.
Moskova ve Pekin temkinli. Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, Trump'ın hâlâ görevde olduğunu hatırlattı. Çin Dışişleri Bakanlığı ise seçimlerin ABD'nin iç meselesi olduğunu açıkladı.
Tahran'dan "kâbus" uyarısı
En sert mesaj Tahran'dan geldi. İran Meclis Başkanı ve ABD ile müzakerelerde İran heyetini yöneten Muhammed Bakır Kalibaf, Amerikalıların savaşa hayır dediğini ve bu mesajı desteklediklerini yazdı. Kalibaf, Washington'un yeniden saldırı yoluna gitmesi halinde İran'ın "hayır"ının kâbusa dönüşeceği uyarısında bulundu.
İran'da sosyal medyada Trump'ın rejim değişikliği hedefiyle başlattığı savaşın ABD'de "rejim değişikliğine" yol açtığı yönünde paylaşımlar yayıldı. İran dini lideri Mücteba Hamaney ise ABD'nin düşmanlığının hangi parti yönetimde olursa olsun süreceğini söyledi. Hamaney, en küçük teslimiyet eğilimine karşı uyardı.
Reuters'ın derlediği dünya liderlerinin açıklamaları ile Deutsche Welle'nin aktardığı Alman siyasetçilerin tepkileri, sonucun Washington'un dışında da bir hesaplaşmaya dönüştüğünü gösteriyor.
Senato 2024'te Cumhuriyetçilere geçmişti
Cumhuriyetçiler 2024 seçimlerinde Senato'da 53 sandalyeyle çoğunluğu ele geçirmişti. Demokratların Senato'yu geri alması için en az dört sandalye kazanması gerekiyordu.
Trump, ara seçimlerden önce Cumhuriyetçi milletvekillerine seçimi kaybetmeleri halinde Demokratların kendisini azledeceğini söylemişti.