Baas'ın gizli belgesi: Yakıtı yetmeyen Irak uçakları bombaları Zêwê'deki Kürt mültecilerin üzerine bıraktı

Rastinews — – Irak Ulusal Hesap Sorma ve Adalet Yüksek Kurulu, eski Baas rejimine ait "çok gizli ve acil" ibareli bir askeri istihbarat belgesini yayımladı. Belge, Irak savaş uçaklarının 9 Haziran 1985'te Urmiye yakınlarındaki Zêwê kampını bombaladığını rejimin kendi kayıtlarıyla doğruluyor.

Kampta, 1975'te Eylül Devrimi'nin çöküşünün ardından İran'a sığınan Barzani aileleri yaşıyordu.

Hedef bulunamadı, bombalar kampa atıldı

Irak Genel Askeri İstihbarat Müdürlüğü'nün değerlendirmesine göre dört savaş uçağı, Sîdekan'ın kuzeyindeki bir köyde bulunan Barzani karargâhını vurmakla görevlendirildi. Pilotlar bulutlar nedeniyle hedefi tespit edemedi.

Belgede, uçakların bomba yüküyle üsse dönecek kadar yakıtı olmadığı yazıyor. Bombalar bu nedenle Zêwê'de tahminen 50 çatılı yapının üzerine bırakıldı.

İstihbarat müdürlüğü, bölgenin Barzani güçlerine bağlı peşmergelerin ailelerinin kaldığı bir yerleşim olduğunu biliyordu. Belgede, uçakların attığı bombaların bu yerleşime düştüğü ve kayıplara yol açtığı açıkça kabul ediliyor.

"Yeniden vurulmalarını uygun görüyoruz"

Belge, Saddam Hüseyin döneminin en yüksek yönetim organı olan Devrim Komuta Konseyi'nin Kuzey İşleri Komitesi'ne gönderildi. Kopyaları Cumhurbaşkanlığı'na, Cumhurbaşkanı Yardımcılığı'na ve Savunma Bakanlığı'na iletildi.

Belgenin altına 15 Haziran 1985 tarihiyle el yazısıyla bir not düşüldü. Notta, verilen görev tamamlandıktan sonra kampın yeniden vurulmasının uygun görüldüğü yazıyor.

Kurul, belgeyi "devrik rejimin zihniyeti" başlığıyla paylaştı. Kurula göre bu belgeler geçmişin kalıntısı değil, Irak halkına karşı işlenen suçların kalıcı kanıtı.

Ölü sayısı hâlâ tartışmalı

Belgede yer alan AFP haberine göre dönemin KDP yöneticisi İdris Barzani, saldırıda en az 100 kişinin öldüğünü ve 260 kişinin yaralandığını açıklamıştı. İran ise o gün 78 kişinin hayatını kaybettiğini duyurmuştu.

Birleşmiş Milletler'in 1985 yıllığına geçen İran şikâyetinde ölü sayısı 79'u çocuk 142 olarak kaydedilmişti. Hewlêr merkezli Kürdistan Soykırım Ulusal Arşivi ise saldırıda öldürülen 150 kişinin adını yayımlamıştı.

Rûdaw'ın haberine göre belge, Irak devletinin resmi arşivlerinden çıkan ve saldırıyı doğrudan kabul eden ilk metin niteliği taşıyor.

Zêwê'den Enfal'e

Zêwê bombardımanı, İran-Irak Savaşı'nın sürdüğü yıllarda gerçekleşmişti. Saddam rejimi, sınır boyunca faaliyet gösteren Kürt muhalefetini ve onların ailelerini sistematik biçimde hedef almıştı.

Bombardımandan iki yıl önce, 1983'te Barzani aşiretinden yaklaşık 8 bin erkek gözaltına alınıp kaybedilmişti. Üç yıl sonra ise rejim, on binlerce Kürt sivilin öldürüldüğü Enfal kampanyasını başlatmıştı.

Saddam Hüseyin, 2003'teki ABD işgaliyle devrilmiş ve Aralık 2006'da insanlığa karşı suçlardan idam edilmişti.