ترەمپ بیر لە کۆتایی هێنان بە جەنگی لەگەڵ ئێران دەکاتەوە

Rastinewsڕاگەیەنراوە کە دۆناڵد ترەمپ، سەرۆکی ئەمریکا، لەگەڵ ڕاوێژکارە بەرزەکانی خۆی گفتوگۆی لەسەر ئەم بژاردەیە کردووە کە ڕابگەیەنێت جەنگی شەش مانگەی لەگەڵ ئێران کۆتایی هاتووە. لە کاتێکدا حکوومەتی واشنتن گوشاری ئابووری بەرەو زیادکردن دەبات، درێژکردنەوەی پێنتاگۆن بۆ ماوەی خزمەتی سەربازەکانی ناوچەکە تا ساڵی 2027، ئاماژە بەوە دەدات کە جەنگەکە لە ماوەیەکی کورتدا کۆتایی نایێت.
بەپێی هەواڵێکی ڕۆژنامەی وۆڵ ستریت جۆرنال (WSJ) کە پشتی بە سەرچاوە نزیکەکانی دۆسیەکە بەستووە، ترەمپ لە ماوەی ڕابردوودا لەگەڵ ڕاوێژکارە بەرزەکانی باسی ئەوەی کردووە کە ئایا ڕابگەیەنێت جەنگی ئێران کۆتایی هاتووە یان نا.
لە هەواڵەکەدا هاتووە کە ترەمپ تەماشایەکی گەرمی بۆ ئەم بژاردەیە هەیە، بەڵام لای ئەوەیە کە گوشاری ئابووری لەسەر ئێران بەردەوام بێت. حکوومەتی واشنتن پێیوایە ڕێککەوتنە سزادانەکان و گوشاری ئابووری دەتوانن تاران ناچار بکەن وازی لە بەرنامەی ناوکیی خۆی بهێنێت یان بگەڕێتەوە سەر مێزی گفتوگۆ.
بەڵام بارودۆخی سەربازیی سەر زەوی هیچ نیشانەیەکی ڕوونی ئەوە نادات کە جەنگەکە لە داهاتووی نزیکدا کۆتایی بهێت.
پێنتاگۆن ماوەی خزمەت درێژ دەکاتەوە
بەپێی وۆڵ ستریت جۆرنال، پیت هێگسێت، وەزیری بەرگری ئەمریکا، بە بێدەنگی ماوەی خزمەتی هەندێک لە یەکەکانی ئەمریکی لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست درێژ کردووەتەوە. پێشبینی دەکرێت هەندێک لەم یەکانە تا ساڵی 2027 لە ناوچەکە بمێننەوە.
نزیکەی 50 هەزار سەربازی ئەمریکی لە ناوچەکە هەن. هەروەها 19 کەشتیی جەنگیی ئەمریکی، لەوانە دوو کەشتیی هەڵگری فڕۆکە و 13 وێرانکەری موشەکی ڕابەرکراو، لە ناوچەکە ئەرکی خۆیان جێبەجێ دەکەن.
ڕاگەیەنراوە کە ماوەی خزمەتی یەکەکانی بەرگری ئاسمانی کە لە بارودۆخی ئاساییدا نۆ مانگ بووە، بۆ 12 مانگ زیاد کراوە، هەروەها هەندێک یەکە زیاتر لە ساڵێکە لە ناوچەکە دەمێننەوە.
لەنێو ئەرکەکانی هێزەکانی ئەمریکادا بەربەستکردنی موشەک و فڕۆکە بێفڕۆکەوانەکانی ئێران، پاراستنی کەشتیە بازرگانییەکان لە تەنگەی هۆرمز، و جێبەجێکردنی گەمارۆ لەسەر بەندەرەکانی ئێران هەیە.
ئاماژە بەوە دەدرێت کە درێژبوونەوەی ماوەی دامەزراندنی هێزەکان گوشار لەسەر کارمەند و ئامێرەکانی سوپای ئەمریکا زیاد دەکات.
ترەمپ گرنگی زیاتر بە گوشاری ئابووری دەدات
حکوومەتی ترەمپ لە هەفتەکانی ڕابردوودا، لەگەڵ چالاکییە سەربازییەکان، گوشاری خۆی بۆ سەر ئابووریی ئێران زیاد کردووە.
بەڵام هیچ نیشانەیەک نییە کە تاران هەنگاو بۆ دواوە هەڵبگرێت. هێرشی دووالادوواڵ لەنێوان ئەمریکا و ئێران لە دەوروبەری تەنگەی هۆرمز بەردەوامە.
ترەمپ لە ڕاگەیاندنێکدا لە 2ی سێپتەمبەر لە ئۆفیسی ئۆڤاڵ ڕایگەیاند کە لە دوایین هێرشەکانی ئەمریکادا، سیستەمە ڕادار و موشەکییەکانی ئێران کە هەوڵی ئاوەدانکردنەوەیانی لە دەوروبەری هۆرمز دەدا، لێدراون. سەرۆکی ئەمریکا ئاماژەشی بەوە دا کە ئامادەن، ئەگەر پێویست بێت، هێرشی نوێ ئەنجام بدەن.
بەپێی ڕۆیتەرز، ترەمپ لە هەمان ڕاگەیاندندا وتی چاوەڕوان ناکات کارە سەربازییە چڕبووەتەوەکانی ئەمریکا دژی ئێران ماوەیەکی درێژ بخایەنێت.
هەڵبژاردنی ناوەند لە ئاژەندای واشنتنیشدایە
بەپێی هەواڵێکی ڕۆیتەرز کە پشتی بە چوار سەرچاوە بەستووە، ڕاوێژکارە بەرزەکانی ترەمپ دەیانەوێت پێش هەڵبژاردنی ناوەند کە لە 3ی نۆڤەمبەر ئەنجام دەدرێت، ڕێگری لەوە بکەن جەنگی ئێران بگەڕێتەوە بۆ ململانێیەکی فراوان.
سەرچاوەکان ئاماژە بەوە دەدەن کە لە کۆشکی سپیدا لەوانەیە دوای هەڵبژاردنەکان بژاردەی زیادکردنەوەی چالاکییە سەربازییەکان لەبەرچاو بگیرێت. بەڵام هیچ زانیارییەک نییە لەسەر ئەوەی چ بڕیارێک لەم بارەیەوە دراوە.
لەلایەکی دیکەوە، ترەمپ پێیوایە هەڵبژاردنە نزیکەکان کاریگەرییان لەسەر سیاسەتی ئێران نییە.
سەرەڕای گفتوگۆکانی واشنتن لەسەر کۆتایی هێنان بە جەنگ، ئامادەکاریی پێنتاگۆن بۆ بەردەوامبوونی مانەوەی سەربازیی ناوچەکە بە شێوەیەکی درێژخایەن، ئەوە نیشان دەدات کە ئەمریکا لە بابەتی ئێراندا هەم بژاردەی گوشاری دیبلۆماسی و ئابووری و هەم بژاردەی دەستێوەردانی سەربازیی کراوە ڕاگرتووە.
سەرچاوەکان: وۆڵ ستریت جۆرنال، ڕۆیتەرز
