پەیامی ئۆجەلان بۆ لەندەن: ئەگەر کۆمار دیموکراتیک نەبێت، ئاوێتەبوونی دیموکراتیکیش ڕوونادات
عەبدوڵا ئۆجەلان لە پەیامێکدا بۆ کۆنفرانسی ئاشتی و ئاوێتەبوونی دیموکراتیک لە لەندەن ڕایگەیاند کە پەیوەندی کوردەکان لەگەڵ گەلانی ناوچەکە بە هێنانەکایەی سنووری نوێ چارەسەر نابێت. ئۆجەلان داوای دڵنیایی یاسایی کردەوە بۆ ئەوانەی چەکیان دادەنێن تاکو بگەڕێنەوە بۆ سیاسەت.
Rastinewsعەبدوڵا ئۆجەلان پەیامێکی نارد بۆ کۆنفرانسی ئاشتی و ئاوێتەبوونی دیموکراتیک، کە ڕێکخراوی Centre for Kurdish Affairs لە ڕۆژانی 29-30ی ئەیلوول لە بینای هامیڵتۆن هاوس لە لەندەن ڕێکیخستبوو.
ئۆجەلان ڕایگەیاند بانگهێشتی ئاشتی و کۆمەڵگای دیموکراتیکی کە لە 27ی شوباتی 2025 بڵاوی کردەوە، «دەرگای قۆناغێکی نوێی کردووەتەوە». بەپێی بۆچوونی ئۆجەلان، ئاشتی بەردەوام تەنها بە بێدەنگبوونی چەک یان بە یەک ڕێکخستنی یاسایی دەست ناکەوێت.
«ئەم هاوڕێیانەمان دەبنە خاوەنی ژیانی مەدەنی»
ئۆجەلان جەخت لەسەر ئەوە کردەوە کە پێویستە بارودۆخی یاسایی و سیاسی بۆ گەڕانەوەی ئەوانەی خەباتی چەکداریان کردووە بۆ ژیانی سیاسی و مەدەنی ئامادە بکرێت.
وتی: «کاتێک پرۆسەکە تەواو دەبێت، ئەم هاوڕێیانەمان دەبنە خاوەنی گفتوگۆی دیموکراتیک، یاسا و ژیانی مەدەنی.»
«بێ یاسا، بوون ناتوانێت شوناسی یاسایی بەدەست بهێنێت»
ئۆجەلان کە جەخت لەسەر پێویستی بەستنەوەی پرۆسەکە بە دڵنیایی یاسایی دەکردەوە، داوای ناسینی کۆمەڵگای دیموکراتیک، گەشەی ئازادانەی زمان و کەلتووری کرد. هەروەها داوای فراوانکردنی دەسەڵاتی حکومەتە ناوخۆییەکان و ڕێکخستنی هاوڵاتیێتی دەستووری کرد.
ئۆجەلان کە وتی «بێ یاسا، بوون ناتوانێت پێگەی یاسایی بەدەست بهێنێت؛ خەباتی دیموکراتیکیش بێ بناغە دەمێنێتەوە»، ئاماژەی دا کە ئاشتی بەردەوام پێویستی بە هەنگاوی دووالایەنە هەیە.
وتی: «ئەگەر کۆمار دیموکراتیک نەبێت، ئاوێتەبوونی دیموکراتیکیش ڕوونادات.»
«هەڵوەشاندنەوە دانیشتن نییە»
ئۆجەلان لە پەیامەکەیدا ئاماژەی بەوەشدا کە پەکەکە ئەرکی مێژووییەکەی تەواو کردووە. وتی هەر بزوتنەوەیەکی شۆڕشگێڕانە کاتێک ئەرکەکەی تەواو دەکات، دەبێت بگۆڕدرێت بۆ شێوەیەکی نوێ.
وتی: «هەڵوەشاندنەوە کۆتایی یان دانیشتن نییە، بەڵکو تێپەڕینە بۆ قۆناغێکی نوێی مێژوو.»
ئۆجەلان بە ئاماژەدان بەوەی کە شێوازی جەنگی ڕزگاریخوازی نەتەوەیی جێی خۆی داوەتە سیاسەتی دیموکراتیک، وتی: «چیتر نابێت چەک پیرۆز بکرێت، دەبێت کۆمەڵگا بنیاد بنرێت.»
«ئامانج جیابوونەوە نییە»
ئۆجەلان کە ڕایگەیاند پەیوەندی کوردەکان لەگەڵ تورک، عەرەب و فارسەکان بە کێشانی سنووری نوێ چارەسەر نابێت، «ئاوێتەبوونی دیموکراتیک»ی وەک مۆدێلی چارەسەر نیشان دا. ئۆجەلان ئاوێتەبوونی بە پێچەوانەی ئاسیمیلاسیۆن پێناسە کرد.
بەپێی بۆچوونی ئۆجەلان، ڕێگای دەرچوون لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست لە گەڕان بەدوای دەوڵەت-نەتەوەیەکی نوێدا نییە، بەڵکو لە «دانوستانێکی ئاوێتەبوونخواز و بنیادنانی تۆڕی دیموکراتیکی ناوخۆیی»دایە.
وتی: «ئامانج جیابوونەوە نییە، بەڵکو بنیادنانی دیموکراسییەکی ڕاستەقینەیە بە هاوبەشی.»
پشتگیری سیاسەتمەدارانی بەریتانی لە کۆنفرانسەکە
لە کۆنفرانسەکەدا کێشەی کورد لەگەڵ ئەزموونەکانی ئاشتی و چارەسەری ململانێ لە بەشە جیاوازەکانی جیهاندا هەڵدەسەنگێنرێت. دەیڤید لامی، وەزیری پێشووی دەرەوەی بەریتانیا، لەگەڵ کاترین وێست و بامبۆس چاراڵامبۆس، ئەندامانی پەرلەمانی حیزبی کرێکار، ڕایانگەیاند کە پشتگیری کۆنفرانسەکە دەکەن.
پرۆسەکە بە بانگهێشتی 27ی شوبات دەستی پێکرد
ئۆجەلان لە 27ی شوباتی 2025 لە ئیمرالییەوە بانگهێشتی پەکەکەی کرد چەک دابنێت و خۆی هەڵبوەشێنێتەوە. پەکەکە لە دوای کۆنگرەیەک کە لە ئایاری 2025 بەستی، ڕایگەیاند بوونی ڕێکخراوەیی کۆتایی هاتووە.