ڕەمەزان باکوور: دەسەڵات و میدیا
لە مێژووی جیهاندا دەسەڵاتە زۆردارەکان هەمیشە کۆسپیان لەبەردەم ڕۆژنامەگەری و میدیای ڕەخنەگردا داناوە. ئاژانسی ڕاستیش ئەمڕۆ تووشی هەمان کۆسپە دێت
Rastinewsلە مێژووی جیهاندا، دەسەڵات، بەتایبەت دەسەڵاتە زۆردارەکان، هەمیشە کۆسپیان لەبەردەم ڕۆژنامەگەری و میدیادا داناوە. ڕۆژنامەگەری و میدیای ڕەخنەگر نەیانویستووە، بەڵکو ڕۆژنامەگەری و میدیایان بۆ بەهێزکردن و بەردەوامکردنی دەسەڵاتی خۆیان بەکارهێناوە. ئەم ماوەیە ئاژانسی ڕاستی، لەبەر بڵاوکردنەوەی دەنگ و باسی ڕاست و بڵاوکردنەوەیەکی لەسەر ڕاستی، تووشی کۆسپ دەبێت و کۆسپی لێ دەخرێت.
لە ماوەیەکی درێژە من بۆ گۆڤارێک دەنووسم. زۆربەی بابەتی نووسینەکانم لەسەر زمان، کولتوور و ڕووداوە مێژووییەکانە. هەرگیز بە نووسینەکانمدا نەچوومەتە ناو مەیدانی سیاسەت. ئەمەش لەبەر ئەوەیە کە سیاسەتی لایەنگرانی نێودەوڵەتی و ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست، سیاسەتێکی پیسە. لە ڕۆژهەڵاتی ناوەڕاست هێشتا سیاسەتی ئایینپەروەری و کۆنەپەروەری کاریگەرە. ئەم سیاسەتە لەسەر ڕاستی و ڕاستگۆیی نییە، بەڵکو لەسەر بەرژەوەندی و فێڵکردنە. سیاسەتێکە لەسەر خواردنی مافی خەڵک و ستەمکردنە. هەمیشە کاتێک ئاژەندای کۆمەڵگا دەگۆڕدرێت، ئەو ڕۆژنامەگەری و میدیایەی ڕاستی ڕادەگەیەنێت بێدەنگ دەکرێتەوە بۆ ئەوەی ئەوان کاری خۆیان بەردەوام بکەن. فێڵ دەکرێت، مافیش دەخورێت.
بەداخەوە ڕاستی هەمیشە سەرناکەوێت. ڕاستی و ڕێکخراوە دادپەروەرەکان زۆر جار تووشی شکستی قورس بوونەتەوە. لە مێژووی جیهاندا، زۆر کەسی ڕاستگۆ و بەدواداچووی ڕاستی، تووشی ئازار، دەستگیرکردن و تەنانەت کوشتنیش بوون. قسەیەکی مەزنان هەیە دەڵێن: «هەتا ڕاستی ڕاست دەبێتەوە، سەری خاوەنی دەچێت.» دیسان دەڵێم؛ بەداخەوە دوای شکستی قورس، ئازاردان، دەستگیرکردن و تەنانەت کوشتنیش، ڕاستییەکان جێگیر بوون و قسەی ڕاستگۆیان وەرگیرا. دەتوانم لەم بارەیەوە چەندین نموونە بهێنمەوە، بەڵام ناوێت نووسینەکەم زۆر درێژ بکەم. لە سەرانسەری جیهاندا ڕاستییەک و ئاشکرایەک هەیە، کەس ناتوانێت ڕاستی بشارێتەوە. لە کۆتاییدا ڕاستی وەک مشتێکی قورس بەسەر ڕووی درۆ و ستەمدا دەکەوێت.
لەبەر ئەو کۆسپانەی لە ئاژانسی ڕاستی دەخرێنە بەردەم، ئەمجارە بابەتی نووسینەکەم کردە دەسەڵات و میدیا. ئێمە لەو کەسانە نین کە لە ڕاستی بترسین. لە هەموو بوارەکانی ژیاندا ڕاستیمان گوتووە و ڕاستیش دەڵێین. لەوانەیە مرۆڤ لەبەر ڕاستگۆیی تووشی گرفت بێت، بەڵام پاراستنی ڕاستی و ڕاستگۆیی شانازی و سەربەرزییە. مرۆڤە ڕێزدارەکان ڕاستی دەڵێن و لە ڕاستی ناترسن. پیرەکانمان گوتوویانە: «دیواری کۆشکی درۆ لەسەر بەفرە»، کاتێک بەفرەکە دەتوێتەوە، کۆشکەکەیان بەسەر خۆیاندا دەڕووخێت. بەڵام بەداخەوە بەرژەوەندی تەمەنی درۆ درێژ دەکاتەوە و تەمەنی سیستەمە بێدادگەرەکانیش درێژ دەکات. قسەیەکی دیکەی پیران هەیە، دەڵێن: ئەوەی گوێ لە درۆ بگرێت دەبێتە ڕێوی هاوین. ئێمە گەلی کورد هەتا ئێستا زۆر گوێمان لە درۆ گرتووە، بۆیە وەک ڕێوی هاوین، بێ سەر و بێ سامان، لەسەر خاک و نیشتیمانی خۆمان دەستەوسانین.
بێگومان بە نووسینەکانمان، بیر و ڕا و بۆچوونەکانمان دەردەبڕین. ڕەنگە زۆر کەس تێینەگەن، ڕەنگە لەلایەن زۆر کەسەوە قبوڵ نەکرێن. لەبەر ئەوەی هەرکەسێک بیروباوەڕی خۆی هەیە، هەرکەسێک زانیاری و تێگەیشتنێکی جیاوازی هەیە. بەڵام هەرکەسێک مافی هەیە بیر و ڕا و بۆچوونەکانی خۆی بە قسە، نووسین و بڵاوکردنەوە دەربڕێت، پێویستە هەرکەسیش ڕێزی لێ بگیرێت. ڕاستی و ئاشکرایی لە هەموو بوارەکانی ژیاندا هەمان شتە. کەسانێک کە ڕەخنە قبوڵ ناکەن، هەرگیز نابنە کەسی دادپەروەر. دەزانین هێرشی دوژمن و داگیرکەر دەبێت. بەڵام هێرشی ئەو کەسانەی خۆیان بە خەباتکاری ئازادی ناودەبەن، شایانی گومانن.
لەم پرۆسەی ئاشتی، ئازادی، مافی مرۆڤ و ئەم داواکارییەدا، گەلەکەمان بەهای گرانی داوە. لەبەر ئەم بەهایە گرانانە، ناچارین ببینە دەنگی گەلی خۆمان. کاتێک ناڕەزایەتییەکانی گەلمان دەردەبڕین و دەینووسین، مافی کەس نییە هێرشمان بکاتە سەر، ئەو هێرشکارانەش ناچارن گوێ لە ڕەخنە و ناڕەزایەتی بگرن. ئەگەر بە خواستی خۆیان گوێ لە ڕەخنە و ناڕەزایەتی نەگرن، ئێمە لە قسەی خۆمان دانانەوێین و بەردەوام دەبین لەسەر گوتنی ڕاستی و ئاشکرایی.
دوای جەنگی جیهانی یەکەم، لەبەر بێباکی ڕابەرانی ئەو کاتە و دوای ئەوانیش، بە خەباتی پارتی کرێکارانی کوردستان (پەکەکە)، گەلی کورد سەد ساڵی بەسەر ستەم و کوشتاردا بردەسەر. لە ئەمڕۆوە بەدواوە بە هیچ نرخێک قبوڵ ناکرێت کە سەدەی داهاتووی گەلی کورد وەک سەدەی ڕابردوو بەسەر ستەم و کوشتاردا تێبپەڕێت. لەم پرۆسەی دان و ستاندنی مافدا، هیچ کەس و هیچ ڕێکخراوێک مافی ئەوەی نییە بیر و بۆچوونی خۆی بەسەر گەلمانداسەپێنێت. پێویستە هیوا و داواکارییەکانی گەلمان، ببنە ئامانج و قیبلەگای هەموو خەباتکار و سیاسەتمەدارێکی ئێمە.
ئامانجمان ئەوە نییە کێماسی و هەڵەکانی هیچ کەس و هیچ ڕێکخراوێک بخەینە بەرچاوی کەس. خۆ کێماسی و هەڵەکانی هەموو کەس و هەموو ڕێکخراوێک بەرچاون و هەموو کەس دەیزانێت. پێویستە بیر و باوەڕەکانمان، بیردۆزی و ئایدۆلۆژیای خۆمان بخەینە لایەکەوە و لەسەر ئامانجی هاوبەشمان یەکگرتوو بین. من بڕوام وایە ئامانجی هەر کوردێک ئازادی کورد و کوردستانە و مافی گەلی کوردە. بە ڕووداوەکانی دواییدا دەردەکەوێت، لایەنگرانی نێودەوڵەتی و هەرێمی ناویانەوێت کورد لەسەر خاکی خۆیان خاوەنی دەوڵەت و دەسەڵات بن. ڕێکخراوانێک کە بە ناوی کوردەوە خۆیان بەرپرسیار دەزانن، بە ڕووداوەکانی دواییدا دەبینین کە ئەوانیش کەوتوونەتە ناو تۆڕی داگیرکەرانی کوردستانەوە. ڕۆژئاوای کوردستان ڕادەستی ئایینپەروەر و نەتەوەپەروەرە عەرەبەکان کرا. لە باکوور گەلی کورد لە کوردستانێکی سەربەخۆ بێ ئومێد دەکرێن و دەیانەوێت لە ڕۆژهەڵاتیش هەمان شت بکەن.
ئەو کەسانەی وا دەردەکەون کە قاشۆ دژی لایەنگرانی (ئیمپریالیزمی) نێودەوڵەتی و داگیرکەرانی هەرێمین، خۆیان کەوتوونەتە ناو تۆڕ و سیستەمی لایەنگرانی (ئیمپریالیزمی) نێودەوڵەتی و داگیرکەرانی هەرێمی. یەکگرتنەوە لە سەدەی داهاتوومان بریتییە لە بێدەوڵەت و بێستاتووس هێشتنەوەی گەلی کورد، بەردەوامبوونی توانەوە، بەردەوامبوونی تێکدانی دیموگرافیا و لەناوبردنی گەلی کورد. هەر کەسێک و هەر ڕێکخراوێک لەگەڵ لایەنگرانی (ئیمپریالیزمی) نێودەوڵەتی و داگیرکەرانی هەرێمی ڕێککەوتبێت، با بزانن ئەمە ڕێککەوتنی ئەوانە، نەک ڕێککەوتنی گەلی کورد لەگەڵ لایەنگرانی (ئیمپریالیزمی) نێودەوڵەتی و داگیرکەرانی هەرێمی. گەلی کورد هەرگیز واز لە مافی سەربەخۆیی کورد و کوردستان ناهێنێت. ئارەزووی هەر کوردێک کوردستانێکی ئازادە.
بۆچوونەکانی ئەم نووسینە هی نووسەرەکەیەتی؛ لەوانەیە لەگەڵ سیاسەتی بڵاوکردنەوەی Rastinews بگونجێت یان نەگونجێت. Rastinews پلاتفۆرمێکی ئازادە و بەرەوڕووی بۆچوونی جیاواز کراوەیە.