BIÇE NAVEROKÊ
ROJEV1 DEQE XWENDIN

Li DYE arîzeyên li pey hev: Firîn, bank, e-peyam û niha jî NSA

Tora hundirîn a NSA'yê, ku bi navê NSA Net tê naskirin û karmend bi rêya wê agahiyên dizî parve dikin, îro têk çû. Ev arîze dawîn a wan arîzeyan e ku ji heftekê ve li DYE firîn rawestandine, bank û servîsên e-peyam kilît kirine.

PARVE BIKE
Li DYE arîzeyên li pey hev: Firîn, bank, e-peyam û niha jî NSA

RastinewsToreke hundirîn a dizî ya NSA'yê, saziya îstîxbarata elektronîk a DYE'yê, ji sibê ve naxebite. Saziyê hêj nizane pirsgirêk çi qasî mezin e. Di vê navberê de li navenda giştî ya li Fort Meade'ê, li Maryland'ê, ji bo karmendan destûra têketinê bi qonaxan hat dayîn.

Tora bi navê NSA Net têketî dihêle karmendên saziyê agahiyên dizî di hundirê saziyê de parve bikin. Li gorî çavkaniyên nêzîkî mijarê, hin karmend qet nekarîn bigihîjin pergalên kar.

Sedema arîzeyê û ewê çend demjimêr bidomîne, hêj ne diyar e. Karbidestekî DYE got ku di dema çavdêriya rutîn a plansaz de di torê de arîzeyeke kurte-dem çêbûye. Li gorî heman karbidestî, pergalên ji bo erkên bingehîn têne bikaranîn hê jî dixebitin.

«Delîlek êrîşa sîber tune»

Qesra Spî ragihand ku delîl tune ku vê arîzeyê êrîşeke sîber bi pey xwe anî be. Karbidestan got ku pêwendiyên bilez bi pergalên cîgir didomin. Her wiha hat ragihandin ku parvekirina îstîxbaratê bi welatên Pênc Çav (Five Eyes) jî bi pergalên cîgir berdewam e.

Di heftekê de arîzeyên li pey hev

Têkçûna li NSA'yê, dawîn a arîzeyên teknîkî ye ku ji heftekê ve DYE dihejînin. Arîzeya Microsoft 365'ê, ya ku di 12'ê Mijdarê de dest pê kir, Outlook, Teams û Copilot li seranserê cîhanê bi qasî 24 demjimêran ji kar xistin.

Rêvebiriya Hewayî ya Federal (FAA) jî roja înê hemû firînên li seranserê welêt zêdetirî çar demjimêran rawestandibû. Li gorî FAA'yê, sedema rawestana firînan rêzvanekî (router) nûçêkirî û xelet bû.

Duh xerîdarên Chase, Bank of America û Wells Fargo nikaribûn têkevin bankingê ya înternetê. Îro jî di servîsên iCloud û Apple Pay yên Apple'ê û di Gmail'ê de pirsgirêk çêbûn.

Kongre li benda ragihandinê ye

Microsoft, Chase û FAA arîzeyên xwe bi çewtiyên nerm-amûr (software) û torê ve girêdan. Heta niha tu delîl peyda nebûye ku nîşan bide pêwendiyek di navbera van arîzeyan de heye.

Hakeem Jeffries, rêberê Demokratan li Meclîsa Nûneran, ji rêveberiya Trump xwest ku endamên herdu meclîsan werin agahdar kirin. Jeffries li ser arîzeya Microsoft'ê, rawestana firînan ji aliyê FAA'yê ve û arîzeya NSA'yê agahî xwest. Lêbelê Serokomarê DYE Donald Trump got ku ji ber arîzeyên li pey hev xem nake.

Arîzeya li NSA'yê, cara yekem CNN li ser bingeha şeş çavkaniyên nêzîkî mijarê ragihand. Bloomberg û NBC News jî li ser bingeha karbidestên DYE têkçûna torê ragihandin.

PARVE BIKE

Şîrove

Şîroveyekê binivîse

NÛÇEYÊN PÊŞ

    Li DYE arîzeyên li pey hev: Firîn, bank, e-peyam û niha jî NSA — Rastinews