Bahçeli sînor xêz kir: ne tawîz, ne danûstandin, ne gotûbêja makezagonê
Serokê Giştî yê MHP'ê Devlet Bahçeli got, di pêvajoya «Tirkiyeya Bêterorê» de ne tawîz dê hebe, ne jî danûstandin. Gavek ku yekparetiya makezagonî ya Tirkiyeyê bixe nîqaşê jî dê neyê avêtin. Di nirxandina dirêj a Bahçeli de, carekê jî navê «pirsgirêka Kurd» neçû ser ziman. Bahçeli, bêyî ku navê Ocalan bibêje, gazîkirina 27'ê Sibatê wek «xala vediguhêrî» binav kir. Hat gotin ku armancek din a «Tirkiyeya Bêterorê» xurtkirina rola herêmî ya Tirkiyeyê ye.

RastinewsSerokê Giştî yê MHP'ê Devlet Bahçeli, li ser rojnameya Türkgün, li ser «Tirkiyeya Bêterorê» axivî.
Bahçeli got, dinya di nav serdemek dîrokî ya bi qeyranên giran de ye. Di vê pêvajoyê de hişek nû, stratejiyek aqilane, wijdana netewî û berpirsiyariya siyasî pêwîst in.
Bahçeli tekez kir, divê Tirkiye, wek dewlet û millet, pêşketinên ku aramî, aşitî, yekîtiya netewî, bratî, ewlehî û berjewendiyên wê tehdît dikin, bi awayekî pirali û rastîn binirxîne. Wî got, pirsgirêkên civakî yên çareser nebûne nema nayên paşxistin. Got nîqaşên li ser nasname û nirxan jî milet aciz dikin.
Bahçeli got, şert ji bo gavekê gihîştine kemalê. Ev gav dê hêviyên belavbûn û perçebûnê bêserî bihêle. Zimanê siyaseta ku pirsgirêkan çareser nake, lê qeyran çêdike, dê were sekinandin. Têgihiştina siyaseta pevçûnî û propagandaya ku tengasiyên civakî xurt dike jî dê bêserî bimîne. Bahçeli got, di vê serdema kaotîk a cîhanê de, gihandina Tirkiyeyê bi silametî pêşerojek ronî, erkê hemû kesên welatperwer e. Avakirina pêşerojek ku milet tê de bi aramî, bextiyarî û baweriyê bijî jî heman erk e.
Bahçeli got, divê hewlên perçekirina Tirkiyeyê li ser bingeha dîn, baweri, mezheb û eslê etnîkî jî bêserî bên hiştin. Got pênasekirinên wek «pêşverû», «paşverû», «sekuler» û «dêwdar» jî nemaze derbasdar in. Got nabe nirxên hevpar bi hev re bên pêşbaz kirin an pevçûn kirin ji bo armancên siyasî.
Bahçeli tekez kir ku pêvajoya «Tirkiyeya Bêterorê» berpirsiyariyek dîrokî ya nû daye ser milê MHP'ê. Wî wiha domand:
Bratiya me ya hezar salan, kurtebiriya baweri û îlhama me ye. Ev bratî, ji bo me wek millet û dewlet, çavkaniya me ya herî mezin a hêz û qudretê ye. Bi ruhê yekîtî û hevgirtina netewî, em li dor nirxên xwe yên kok dicivin. Ti pirsgirêk nîne ku em lê serneketî bimînin. Rêberê me aqilê hevpar û hişmendî ye, tolerans û têgihiştina hevdû ye. Dest ji pêşdaraziyên qalibî berdan, li dor evîna welat û milet civîn, bi ruhê têkoşîna netewî siyasetek ku Tirkiyeyê bîne ronahiyê çêkirin — ev tiştê exlaqî, siyasî û mirovane ye divê bê kirin. Em nikarin Tirkiyeyê teslîmî çarçoveya teng a îtirazên îdeolojîk bikin. Em nikarin avakirina Sedsala Tirk û Tirkiyeyê qurbana ti hukmek dogmatîk bikin. Avakirina Sedsala Tirk û Tirkiyeyê, gavek siyasî ye ku neçar e bê avêtin. Ev xeyalek e ku dûrketina jê ne gengaz e, pêwîstiyek e ku qet nayê paşxistin. «Tirkiyeya Bêterorê» jî awa ye ku ev raman bûne goşt û hestî.
«Tirkiyeya Bêterorê» di 50 Xalan de
Di nirxandina Bahçeli de, sernavê «Tirkiyeya Bêterorê di 50 Xalan de» jî cih girt.
Di van xalan de hat gotin, «Tirkiyeya Bêterorê» îrade ye ji bo bidawîkirina pirsgirêka terorê ya ku Tirkiye zêdetirî 40 salan pê re rû bi rû ye. Armanc jî rakirina wêrana ku terorê li ser jiyana mirov, civak, aborî û dewletê çêkiriye ye. Armaneka din jî xizmkirina pêşerojê ji siha terorê ye. Hat tekezkirin ku parastina yekîtî û yekparetiya milletê tirk, xurtkirina serweriya Dewleta Komara Tirkiyeyê û hiştina welatek ewletir, aramtir û bextiyartir ji bo nifşên pêş armanc in.
Hat gotin ku divê pêşeroj, bêyî ku êşên borî bên jibîrkirin, bê avakirin. Bîranîna şehîdan, xwefedakariya gazîyan û ezmûna milet a ku di şerê li dijî terorê de bedelên giran daye, bingehên herî girîng ên armanca «Tirkiyeya Bêterorê» ne.
Hat bîranîn ku armanca «Tirkiyeya Bêterorê» bi îrade, aqilê dewletê û berjewendiyên netewî yên Tirkiyeyê hatiye danîn. Di nêzîkatiya MHP'ê de ne tehde ya derve, ne danûstandin û ne jî rêzikek ku îrada netewî bisinorkin heye.
Hat destnîşankirin ku ji bo MHP'ê, mijar civandina milletê tirk li dor fikrek pêşerojê ya hevpar e. Xurtkirina ewlehiya dewletê û aramiya civakî bi hev re jî mijar e. Hat bîranîn ku binyata siyasî ya «Tirkiyeya Bêterorê» di 1'ê Cotmeha 2024'an de, di vekirina sala qanûnî ya nû ya TBMM'ê de, bi destdana Serokê Giştî yê MHP'ê Devlet Bahçeli bi parlamenterên DEM Partî re destpêkiriye.
Hat gotin ku berpirsiyariya Bahçeli di vê pêvajoyê de divê li gorî têgihiştina siyaseta MHP'ê, ya ku dibêje «Pêşî welatê min û milletê min, paşê partiya min û ez», bê nirxandin. Hat ragihandin ku siyaset ne tenê bersivdana bûyerên rojane ye. Divê mirov têkiliyên di navbera pêşketinan de bixwîne û li gorî berjewendiyên netewî helwestek stratejîk bipêşxe.
Armanc: rakirina terorê û meşandina siyasetê li ser bingehek demokratîk a qanûnî
Hat gotin ku armanc ew e ku rêxistina çekdar çekan deyne û hebûna xwe ya rêxistinî bidawî bike. Hat destnîşankirin ku banga danîna çekan û feshkirinê ya di 27'ê Sibata 2025'an de hatiye kirin, yek ji xalên vediguhêrîn ên vê pêvajoyê ye.
Hat tekezkirin ku şertê bingehîn ê armanca «Tirkiyeya Bêterorê», derxistina çek û tundiyê ji amûrbûna siyasetê ye. Hat gotin ku ev pêvajo ne teslîmiyet e, ne tawîz e, ne jî danûstandin bi rêxistina terorîst re. Ev pêvajo armanca rakirina terorê û meşandina siyasetê li ser bingehek demokratîk a qanûnî ye.
Hat gotin ku girîng e hemû fertên milletê tirk li dor aîdiyetek netewî ya hevpar û fikrek pêşerojê ya hevpar bicivin. Li şûna ku cudahî bibin sedema pevçûnê, divê hiqûqê welatîtî û bratiya hevpar bên xurtkirin.
Hat ragihandin ku «Tirkiyeya Bêterorê» ne tenê mijarek ewlehiya hundir e. Pêşketinên li herêma ku Tirkiye lê cih digire, rasterast bi ewlehî, aborî, siyaseta derve û pozisyona herêmî ya welat re girêdayî ne.
Hat behskirin ku pêşbaziya Dewletên Yekbûyî-Çînê, şerê Rûsya-Ukraynayê, pevçûnên li Rojhilata Navîn, pirsgirêkên siyasî û aborî yên Ewropayê û guhertina rêyên bazirganî û enerjiyê jî bi vê re têkildar in. Tirkiye, ji ber pozîsyona xwe ya jeopolîtîk di navbera Ewropa û Asyayê, Deryaya Reş û Deryaya Spî ya Navîn, rasterast ji pêşketinên herêmî dibe bandor. Ji ber vê yekê, girêdanek rasterast di navbera ewlehiya hundir û ewlehiya herêmî ya Tirkiyeyê de heye.
Hat tekezkirin ku divê Tirkiye ne tenê temaşevanê pêşketinên herêma xwe be. Divê li gorî berjewendiyên netewî wan binirxîne û gava hewce be jî rêber be.
Hat gotin ku kêmbûna lêçûnên ewlehiyê, windabûnên veberhênanê û bandorên li ser hilberîn û bazirganiyê yên ku teror pê re derketiye, dê îmkan bide ku çavkaniyên welat berbi pêşvebirinê bên rêvebirin.
Rola TBMM'ê
Li ser rola TBMM'ê di pêvajoya «Tirkiyeya Bêterorê» de jî hat sekinandin. Hat bîranîn ku di Meclîsê de xebatên Komîsyona Hevgirtina Netewî, Bratî û Demokrasiyê tên meşandin. Raporê komîsyonê bi beşdariya partiyên siyasî hat nîqaşkirin. Girtina pêvajoyê li ser bingeha Meclîsê qada nîqaşa demokratîk fireh kiriye.
Hat qeydkirin ku «Tirkiyeya Bêterorê» dê avahiya dewleta netewî belengaz neke. Berevajî wê, dê kapasîteya serweriya dewletê, hevgirtina civakî û têgihiştina yekîtiya netewî xurt bike. Hat tekezkirin ku di pêvajoyê de ne tawîz, ne danûstandin û ne jî nêzîkatiyek ku yekparetiya makezagonî ya Tirkiyeyê bixe nîqaşê heye.
Hat gotin ku armancek din a «Tirkiyeya Bêterorê» xurtkirina rola aktorî ya herêmî ya Tirkiyeyê ye.
Hat qeydkirin ku «Tirkiyeya Bêterorê» îrade ye ji bo gihandina hiqûqa bratiya hezar salan a milletê tirk pêşerojê. Hat gotin ku mayindebûna vê armancê ne tenê bi bêdengbûna çekan ve girêdayî ye. Pêşvebirina kapasîteya aborî, civakî, hiqûqî û demokratîk a Tirkiyeyê jî pêwîst e.
Independent Türkçe
