Bahçeli: Ji bo Ocalan li Îmralî xanî hatiye avakirin, ew ji ber statûyê neçûye wir

Rastinews — Bahçeli li navenda giştî ya partiya xwe bi rojnamevan Nagehan Alçî re hevdîtin kir. Wî got, ji bo Abdullah Ocalan li Girava Îmralî xaniyek du qat hatiye avakirin. Li ber vê xaniyê baxçeyek heye. Li gorî Bahçeli, Ocalan hê jî naxwaze biçe vê xaniyê.

Qata jêrîn ofîs e, qata jorîn cihê jiyanê ye

Li gorî agahiyên Alçî, ev xanî di nav baxçeyekî bi dîwaran hatî dorpêçkirin de ye. Perçeyek ji baxçeyê ax e, perçeyek jî beton e. Xaniyê du qat weha hatiye plansazkirin: qata jêrîn ji bo jûreya xebatê û ofîsê ye, qata jorîn jî cihê jiyanê ye.

«Çimkî statûyê dixwaze»

Dema ku ji Bahçeli hat pirsîn bê çima Ocalan naçe xaniyê, wî got: «Çimkî statûyê dixwaze.» Li gorî Bahçeli, piştî qanûna çarçoveyê Encûmena Şopandin û Nirxandinê hatiye avakirin. Di bin vê encûmenê de wê Bin-Komîsyona Çekbestin û Koordînasyona Stratejîk pêk bê. Ocalan li benda destpêkirina karê vê bin-komîsyonê ye. Ew dixwaze bibe endamê wan encûmenan jî.

Daxwaza hevrêtî û bin-encûmenê

Li gorî agahiyên ku Alçî ji dor û berên dewletê wergirtine, Ocalan temenê xwe yê pîr dide ber çav. Ew nikare bi tenê li xaniyê bimîne. Ji ber vê yekê ji bo lêzimekî nêzîk bibe hevrêyê wî, serlêdan hatiye kirin. Herwiha hatiye gotin ku Ocalan dixwaze sekreteriyek an bin-encûmenek were avakirin. Di vê de dê nûnerên DEM Partî, kesên li Ewropayê û tevgera jinan cih bigirin.

Beşa ku Alçî têde daxuyaniyên Bahçeli yên li ser pêvajoyê û Ocalan ragihandiye, bi tevahî weha ye:

Ji aliyê rojnamegeriyê ve, min derfet dît ku bi rêzdar Devlet Bahçeli re, bi awayê on the record (li ser tomarê) hevdîtinek bikim. Rast e, ev hevdîtin ji ya ku min texmîn dikir dirêjtir bû. Wî wextek berfireh ji min re veqetand. Wî li ser mijarên gelek berfireh nirxandin kirin. Min rêzdar Bahçeli pir zelal dît: li ku derê ye û ji ku derê hatiye, di vê pêvajoya aştiyê de ya ku wek «Tirkiyeya Bêterorîzmê» dest pê kir. Berî her tiştî, dixwazim agahiyek gelek balkêş bi we re parve bikim. Piştre çend çavdêriyên xwe jî dê ragihînim.

Dema ku min bi rêzdar Bahçeli re li ser vê pêvajoyê û rewşa Abdullah Ocalan diaxivî, hin îdîa hebûn. Li gorî wan îdîayan, li Girava Îmralî ji bo Abdullah Ocalan xaniyek hatibû çêkirin. Hin tişt gihabûn me jî, lê hîna agahiyek pejirandî tune bû. Min ev pirs da Devletbeg. Wî bersivek gelek zelal da min. Wî got: «Ji bo Abdullah Ocalan li Girava Îmralî xaniyek hate avakirin. Ev xanî, xaniyekî bi baxçe ye û şert û mercên jiyanek mirovane pêşkêş dike. Agahiya min ev e. Ew dikare di nav vê xaniyê de, li gorî rêjeya jiyana asayî bijî. Cihek bi konforên xaniyekî hatiye çêkirin. Lê belê ew hê jî red dike ku têkeve vê xaniyê.»

«Piştî ku dest bi kar li encûmenan bike, dixwaze here xaniyê»

Min pirsî: «Baş e, çima red dike?» Wî got: «Çimkî statûyê dixwaze.» Min got: «Lê belê berê zelal bûbû ku Abdullah Ocalan dê di encûmenên ku bi wê qanûna çarçoveyê hatine diyarkirin de peywir wergire.» Wî got: «Erê, lê ew li benda ye ku ev yek bi rastî pêk bê. Piştî ku encûmen werin avakirin û dest bi xebatê bikin, û ew jî dest bi peywira xwe ya wan encûmenan bike, dê wê demê here wê xaniyê.»

Bi rastî ev agahiyek gelek balkêş e. Min ji Bahçeli pirsî bê ev dikare bi giştî re were parvekirin, û em on the record diaxivin an na. Wî got: «Biryar li we ye, ji aliyê min ve tu asteng tune, hûn dikarin parve bikin.» Ji ber vê yekê ez di parvekirina vê de tu pirsgirêkê nabînim. Berevajî wê, ez vê wek pêşketinek girîng dinirxînim.

Alçî: Gava behsa Ocalan tê kirin, pêvajo bi gelemperî tê xerakirin

Bila ez çend nîşeyên xwe jî lê zêde bikim. Ev pêvajo pêvajoyek gelek nazik e. Ew kesên ku min ji destpêkê ve şopandine, dizanin ez wek rojnamevan û welatî piştgiriya xwe daye vê pêvajoyê. Ez wek rojnamevanekî ku li gorî mimkûn pêvajoyên aştiyê yên li cîhanê şopandiye, vê yekê dibînim: divê ev pirsgirêka ku li Tirkiyeyê bûye kevneşop, were çareserkirin. Divê berê were çareserkirin jî. Di zêdetirî 40 salan de, vî welatî bi rastî êş û azar gelek kişandine. Ji ber vê yekê ev pêvajo firsendek girîng dide me. Berevajî pêvajoyên berê yên hilweşiyayî, an belkî wek berdewamiya wan, ev pêvajo bi pêş ve çû. Ew gihîşte xala ku heta niha nehatibû gihîştin.

Meşandina van cure pêvajoyan, bi taybetî li welatên wek Tirkiyeyê, ne kar e hêsan e. Ev ji bo hikûmetê rîskeke mezin e, çimkî heke tişt neyên rê, kar dikeve ser milê hikûmetê. Ji ber vê yekê, gava behsa Abdullah Ocalan tê kirin, pêvajo bi gelemperî dikare bête xerakirin. Dema ku ez vê agahiyê parve dikim, dixwazim vê fikara xwe jî wek nîşe bibêjim.

«Divê Ocalan di nav pêvajoyê de be, da ku pêvajoya siyasîbûnê biqede»

Lê divê meriv vê jî bibîne: Ji bo çareseriya vê mijarê, pêwîst e Abdullah Ocalan di nav pêvajoyê de be. Bi vî awayî, dema PKK bi tevahî belav dibe û çekan ji çiyê tîne xwarê radest dike, pêvajoya siyasîbûnê dikare biqede. Kî dê ji ku vegere, kî dê li ku peywir bigire; li ser van tiştan, kesê herî serwer û ew kes ku hemû di nav rêxistinê de wek otorîte nas dikin, bêguman Abdullah Ocalan e. Ji ber vê yekê, divê li ser mijara Abdullah Ocalan çareseriyek bê dîtin.

Li gorî ku ez dibînim, Devletbeg ji demek dirêj ve li ser vê mijarê difikire. Ne tenê li ser mijara Abdullah Ocalan, li ser çareseriya pirsgirêka PKK'ê û pirsgirêka Kurdan a li Tirkiyeyê jî. Duh min careke din şahidiya vê kir ku ew analîzên gelek kûr kiriye. Ji gel re bi gelemperî wisa hate nîşandan, wek ku ev mijar ji nişkave, di Cotmeha 2023'an de derketiye holê. Lê Devletbeg siyasetmedarek e ku ji salên dirêj ve li ser vê mijarê dixebite.

Divê meriv vê jî bibîne: Di sala 2021'an de, MHP'ê pêşnûmeyek makezagonê amade kiribû. Em hê forma wê ya zelal nizanin, lê carna behsa wê hatiye kirin. Li gorî tê gihîştina min, ew pêşnûma ya sala 2021'an jî xebateke ku projeksiyona roja îro dikir bû. Careke din min ev jî dît: ji dema ku pêvajoya «Tirkiyeya Bêterorîzmê» dest pê kiriye, hewl hatiye dayîn ku wêneyek were xêzkirin. Li gorî vê wêneyê, dixuya bû ku di navbera Serokomar Erdogan û Devlet Bahçeli de dubendî heye, û Bahçeli ne bi dil e li ser vê kar. Lê tiştek weha tune ye. Aliyê hikûmetê, wek Îttîfaqa Cumhur, di vê mijarê de biryardar e. Devlet Bahçeli jî di pêvajoyên dirêj de li ser vê xebitiye. Wî hêj duh dosyayên xwe nîşanî min da. Li gorî tê gihîştina min, wî salan lêkolîn li ser vê mijarê kiriye. Wî hewl daye ku xala rast û lezgîniya rast bibîne. Û niha wî difikire ku dem û dever pir minasib e. Nêrîna li Tirkiyeyê ya Rojhilata Navîn û hwd, ev jî hene.

«Ew li benda zelalbûn û pêkanîna mijara statûyê ye»

Niha em werin ser hûrgiliyên agahiya ku Devlet Bahçeli daye: xaniyê ku li Îmralî ji bo Abdullah Ocalan hatiye çêkirin... Rêzdar Bahçeli ev yek bi min re parve kir. Li ber vê xaniyê baxçeyek heye. Xaniyek bi standardên xaniyekî hatiye avakirin û qedandin. Abdullah Ocalan kengî bixwaze dikare here wir. Lê ji ber ku li benda zelalbûn û pêkanîna mijara statûyê ye, ew red dike ku têkeve xaniyê.

Li ser vê agahiyê min hinekî dor û berên dewletê jî lêkolîn kir. Li wir çi agahî hene? Min lêgerand bê ez dikarim çi din li ser vê avahiya di girtîgehê de fêr bibim. Ev agahî bi we re parve dikim, lê ez ê çavkaniyê nebêjim. Ez dikarim bibêjim ev agahî yên ku min piştî axaftina bi kesên vê mijarê dizanin re fêr bûne ne.

«Qata jêrîn wek cihê xebatê, jûreya xebatê û ofîsê; qata jorîn jî wek cihê jiyanê hatiye plansazkirin»

Xaniyê ku rêzdar Bahçeli behs dike, di nav girtîgehê de ye û li ber wê baxçeyek heye. Lê ev xala girîng e: li nav qadeke bi dîwaran hatî dorpêçkirin, baxçeyek heye. Li gorî tê gihîştina min, dora vê baxçeyê jî bi dîwaran hatiye pêçandin. Perçeyek ji baxçeyê ax e, perçeyek jî beton e. Li gorî tê gihîştina min, perçeyê ax ji bo çandiniyê, perçeyê beton jî belkî ji bo werzîşê hatiye plansazkirin. Li hundir avahiyek du qat heye: qata jêrîn wek qada xebatê, jûreya xebatê û ofîsê; qata jorîn jî wek cihê jiyanê hatiye sêwirandin.

Lê tiştê ku min zêde fêr bû ev e: Abdullah Ocalan hin daxwaz hene. Ew dibêje: «Temenê min gihîşt xaleke diyar. Ez bi tena serê xwe nikarim di vê xaniyê de bijîm. Ez nikarim serê xwe bi tena têxim, ez naxwazim bi tenê bimînim.» Li gorî tê gotinê, wî xwestiye ku çend kesên ji dor û berê xwe û lêzimên xwe hevrêyê wî bibin. Min nikaribû fêr bibim ka ew lêzim kî ye. Lê min bihîst ku ji bo lêzimekî serlêdan hatiye kirin. Ev jî di nav agahiyên ku gihîştine min de ye.

Herwiha Abdullah Ocalan tiştek din jî dixwaze. Ew dibêje: «Piştî ku ev encûmen were avakirin, ji bo ku ez vî karî hêsantir bimeşînim, divê bin-encûmenek jî were avakirin.» Baş e, ev bin-encûmen dê ji kê pêk bê? Li gorî tê gihîştina min, tiştek zelal tune. Lê li gorî axaftinên min ên bi navên cuda re, di serê Ocalan de tiştek weha heye: sekreteriyek ku ji beşên cuda yên tevgera Kurd pêk tê. Mînak, ji hundirê DEM Partî, dibe ku yek-du kes ji Ewropayê, û kesên ji tevgera jinan.

«Ne modelek wek sekreteriya ku Ocalan dixwaze»

Min li vir behsa hevdîtina xwe ya bi Çetin Arkaş re kiribû. Ew yek ji kesên ku zêdetirî 30 salan li girtîgehê maye ye. Di pêvajoya çareseriyê ya berê de, ji bo Abdullah Ocalan li Îmralî sekreteriyek sê-kesî hatibû avakirin. Ew jî yek ji wan kesan bû. Vê carê, modela ku Abdullah Ocalan dixwaze ne ya wisa ye. Vê carê ew dixwaze lîsteyek ji kesên ku ji derve tên, cîhana derve û dînamîkan nas dikin, ava bike. Ev kes dikarin heman awayî ji Abdullah Ocalan re brîfîng bidin û ramanan pev biguherînin. Ew dixwaze bin-encûmenek weha hebe.

Mijar ev e. Li gorî tê gihîştina min, niha ew avahî wisa vala radiweste. Lê wek ku min got, ya girîng ev e ku were ragihandin, ev ê xizmeta civak û aştiyê bike. Abdullah Ocalan sedema êş û derdê gelek malbatan bûye. Lê ez difikirim divê baş were ragihandin ji gelê Tirk re, ku ji bo çareseriya vê mijarê hewce bi wî heye.

Bila ez dîsa gotina xwe ya dudilî bibêjim: Mixabin gava ku navê Ocalan ewqas tê gotin, hin dor û ber dikevin nav ku dixwazin pêvajoyê xera bikin. Mînak, li ser wan tûrikên zer ên di maça Amedsporê de, ez difikirim ew jî nîşaneyek vê yekê bû. Ew gelek tengasî çêkir. Di pêvajoyeke ewqas nazik de, ez difikirim divê DEM Partî jî bi berpirsiyaritir tevbigere. Mînak, li ser mala şînê hwd niqaş çêdibin. Bêguman malbatên ku zarokên wan winda bûne û salan şûnde vê fêr bûne, ku rêxistinê ew xapandine, hene. Ma ne wisa ye ku Dayikên Amedê salan li ber deriyan li benda vegera zarokên xwe man?

Derket holê ku wan jiyana xwe di nav rêxistinê de, di pevçûnan de winda kiriye. Gava çek tê destê meriv, ya piştî wê mixabin dibe pirsgirêkeke mezin. Dema malbatan li benda zarokên xwe bûn, hinek ji wan zarokan jiyana xwe ji dest dabûn. Niha ji bo van, hin şîn û taziye tên kirin. Ev ji aliyekî ve tiştekî gelek mirovane ye. Hûn xwe bidin şûna wan malbatan. Lê divê meriv vê nekişîne astekî pir bilind ê siyasî. Wê demê, îhtîmala xerakirina vê pêvajoya nazik zêde dibe. Ji ber vê yekê, ez difikirim divê DEM Partî jî bi hişyarî, bi hiş û aqilê xwe, bi hêminî û bêyî ku tansiyonê bilind bike, bi awayekî hevahengbûyî bimeşe.

Îcar li ser vê mijarê ya ku ez ê bêjim ev qas e. Ez difikirim em ê agahiyên hûrgiltir di pêvajoyên pêşerojê de fêr bibin. Bila ez dîsa bibêjim: ji ber ku Devlet Bahçeli got tu pirsgirêk tune ku ev yek were parvekirin, ev nûçeya ku min li vir bi we re parve kir, tenê li ser xaniyekî ye ku li Îmralî, di nav girtîgehê de, ji bo Abdullah Ocalan hatiye çêkirin.