بەشداریکردنی عیسا ڕێمۆ لە ئاهەنگی سەرکەوتنی پارتی چەپ، بەرلینی لەرزاند: بنەماڵەی ڕێمۆ کێیە، لە ماردینەوە بۆ نۆیکولن؟
ڕەگوڕیشەی بنەماڵەی ڕێمۆ کە لە ئەڵمانیا بە ناوی «هۆزی لوبنانی» ناسراوە، دەگاتەوە ماردین. دەرکەوتنی عیسا ڕێمۆ، سەرۆکی بنەماڵەکە، لە شەوی هەڵبژاردن لە ئاهەنگی سەرکەوتنی پارتی چەپ (Die Linke) لە بەرلین، لە یەکەم هەفتەی دەسەڵاتی نوێی شارەکەدا، شارەکەی خستە ناو گفتوگۆیەکی گەرمی «کلان»ەوە.

Rastinewsپارتی چەپ کە بۆ یەکەم جار لە هەڵبژاردنەکانی مەجلیسی ویلایەتی بەرلین بووە یەکەم پارتی، بە سەردانێکی چاوەڕواننەکراو لە شەوی هەڵبژاردندا کەوتە ناو کێشەیەکی نەخوازراوەوە. عیسا ڕێمۆ، سەرۆکی بنەماڵەی ڕێمۆ، بەبێ بانگهێشت بەشداری ئاهەنگی سەرکەوتنی لقی ناوچەیی نۆیکولنی پارتییەکەی کرد؛ بەڕێوەبەرایەتی پارتیش خۆی لێ دوور خستەوە.
ڕێمۆ لە کاتی ئاهەنگەکەدا دڵخۆشی خۆی لە سەرکەوتنی پارتی چەپ و کاندیدی سەرۆکایەتی ئەلیف ئێرالپ ڕاگەیاند و گوتی یەکەم جارە هەستی بەوە کردووە کە پارتێکی بەرلینی پشتگیری لێی دەکات.
«بانگهێشت نەکرابوو، دەرکرا»
ئێرالپ لە هەمان شەودا لە ڕاگەیاندنێکدا بۆ کەناڵی ZDF ڕایگەیاند کە ڕێمۆ بانگهێشت نەکرابوو و لە شوێنەکە دەرکراوە. لقی نۆیکولنیش ڕایگەیاند کە ئەم چالاکییە بۆ گشت خەڵک کراوەیە، تەنانەت بۆ ئەوانەی بانگهێشت نەکرابوون.
کای ڤێگنەر (CDU)، شارەوانی بەرلین کە خەریکی ئامادەکاریکردنە بۆ کۆچکردن لە پۆستەکەیەوە، لە هەژماری X خۆیدا نووسی کە پارتێک داوای بەڕێوەبردنی شارەکە دەکات، پێویستە بە ڕوونی نیشان بدات هیچ پەیوەندییەکی لەگەڵ پێکهاتەکانی تاوانی ڕێکخراودا نییە.
کێشەکە گەیشتە مەجلیسی فیدرالی
ئەم گفتوگۆیە دوای چەند ڕۆژێک بە دەرکەوتنی هەندێک نامەی نووسراو گەورەتر بوو. فەرات کۆچەک، ئەندامی مەجلیسی فیدرالی پارتی چەپ لە نۆیکولنەوە، بەهۆی پەیوەندییەکەیەوە لەگەڵ فیراس ڕێمۆ کوڕی عیسا ڕێمۆ، لێبووردنی خواست و ڕایگەیاند بۆ ماوەیەک خۆی لە کارەکان دەکێشێتەوە.
کۆچەک لە ڕێگەی ڕاگەیاندنێکەوە لەسەر ئینستاگرام، ڕاستی ئەو نامانەی پێشتر فیراس ڕێمۆ بڵاوی کردبوونەوەی پشتڕاست کردەوە. لە نامەکاندا هیچ پەیوەندییەکی ڕاستەوخۆ لەنێوان کۆچەک و عیسا ڕێمۆدا نییە، بەڵام دەرکەوتووە کە ئەندامی مەجلیس سڵاوی بۆ باوکی ناردووە.
کۆچەک لە کۆتایی مانگی ژانویەدا، لە گفتوگۆی «تاوانەکانی کلان» لە مەجلیسی فیدرالیدا، ڕەخنەی لەوە گرتبوو کە خەڵک تەنها بەهۆی ناوی خێزانییانەوە بە گومانلێکراو ڕادەگیرێن.
لە ماردینەوە بۆ بەیروت، پاشان بۆ بەرلین
بنەماڵەی ڕێمۆ سەر بە کۆمەڵگەی موحەلەمییەکانە و ڕەگوڕیشەیان دەگاتەوە پارێزگای ماردین. موحەلەمییەکان لە ساڵانی ١٩٣٠ەکانەوە بەهۆی هۆکاری ئابووریەوە کۆچیان بۆ لوبنان کردووە، لەوێ وەک بێ نیشتیمان تەنها بە چاوپۆشیەوە قبوڵ کراون و لە نزمترین چینی کۆمەڵگادا ژیاون.
ناسنامەی موحەلەمییەکانیش جێی گفتوگۆیە. ئەم کۆمەڵگەیە بە عەرەبی قسە دەکات، بەڵام لەسەر ڕەگوڕیشە و ناسنامەی ئیتنیکییان ڕێککەوتن نییە؛ لە سەرچاوەکاندا وەک عەرەب، سریانی یان کورد ناسێنراون. هەندێک سەرچاوە دەڵێن کۆچکردنیان بۆ لوبنان لە ساڵانی ١٩٢٠ەکانەوە دوای سەرکوتکردنی ڕاپەڕینی شێخ سەعید دەستی پێکردووە، هەروەها دەڵێن کولتوورەکەیان لەگەڵ ئەوەی سروشتی عەرەبی هەیە، کاریگەری کوردیشی تێدایە.
تۆمارە تاوانەکان و سەرۆکێکی «بێ تۆماری تاوان»
چەندین ئەندام لەم بنەماڵە فراوانە بە تاوانی دزی، شوشتنی پارە، دزی بە زۆر، سەرانە وەرگرتن، بازرگانی مادەی هۆشبەر و هەڵگرتنی چەکی نایاسایی دادگایی کراون. بنەماڵەکە لە ساڵی ٢٠١٧دا بەهۆی دزینی دراوێکی زێڕینی ١٠٠ کیلۆگرامی لە مۆزەخانەی بۆدەی بەرلین، لە ئاستی وڵاتدا ناسراو بوو.
لەگەڵ ئەوەشدا، عیسا ڕێمۆ سەرەڕای چەندین جار بازداشتکردنی، هەتا ئێستا وەک هاوڵاتییەکی بێ تۆماری تاوان ناسراوە. بەپێی هەواڵێکی ڕۆژنامەی Tagesspiegel کە پشتی بە سەرچاوە ئەمنییەکان بەستووە، ڕێمۆ لە ئێستادا لەژێر چاودێری پۆلیسدا نییە.
لە جەنگی ناوخۆیی لوبنان ڕایانکردبوو
عیسا ڕێمۆ تەمەنی ١٧ ساڵ بوو کاتێک بنەماڵەکەی لە ساڵی ١٩٨٥ لە جەنگی ناوخۆیی لوبنان ڕایانکرد. بەشێک لە بنەماڵەکە لە ساڵانی ١٩٨٠ەکاندا لە ڕێگەی ئەڵمانیای ڕۆژهەڵاتەوە چوونەتە بەرلینی ڕۆژئاوا.
دەسەڵاتدارانی ئەڵمانی ساڵانێکە ڕەخنەیان لێدەگیرێت کە لە خەباتیان دژی بنەماڵەی ڕێمۆ و پێکهاتەی هاوشێوەی ئەوان، هیچ ئەنجامێکی بەرچاویان بەدەست نەهێناوە.
