مەسرور بارزانی: هەموو هێزەکانی پێشمەرگە لەژێر بناری وەزارەتی پێشمەرگەدا کۆبوونەوە، نۆرەی نوێکردنەوەیە
سەرۆک وەزیرانی هەرێمی کوردستان مەسرور بارزانی لە ئاهەنگێکی فەرمیدا لە هەولێر ڕایگەیاند کە یەکخستنی هێزەکانی پێشمەرگە تەواو بووە. بارزانی وتی ئەم یەکخستنە هەنگاوی یەکەمی پرۆسەیەکی چاکسازیی درێژخایەنە و داوای لە بەغدا کرد مووچە و مافە داراییەکانی پێشمەرگە لەگەڵ سوپای عێراق یەکسان بکرێت.
Rastinewsسەرۆک وەزیرانی هەرێمی کوردستان مەسرور بارزانی، لە ئاهەنگێکی فەرمیی یەکخستندا کە لە هەولێر بەڕێوەچوو، ڕایگەیاند هەموو یەکەکانی پێشمەرگە لەژێر بناری وەزارەتی پێشمەرگەدا کۆبوونەتەوە. ئەم ئاهەنگە لەژێر سەرپەرشتیی سەرۆکی هەرێمی کوردستان و فەرماندەی گشتیی هێزە چەکدارەکان نێچیرڤان بارزانیدا بەڕێوەچوو.
بارزانی وتی هێزەکان لەناو یەک پێکهاتەی سەربازیدا ڕێکخراون کە بواری عەملیات، ڕاهێنان، فەرماندەیی-کۆنترۆڵ، پەیوەندی و ژمێریاری دەگرێتەوە. وەزارەتی پێشمەرگە پێشتر ڕایگەیاندبوو لە 21ی ئەیلوولەوە هیچ هێزێکی پێشمەرگە لە دەرەوەی وەزارەت نەماوە.
«شانازی بەوە دەکەین کە ئەم بەڵێنەمان جێبەجێکرد»
بارزانی وتی یەکخستنی هێزەکان لە یەکەم ڕۆژی دەستپێکردنی کاری کابینەی 9ەوە یەکێک لە ئامانجە سەرەکییەکانیان بووە. بارزانی کە وتی: «ئەمڕۆ شانازی بەوە دەکەین کە ئەم بەڵێنەمان جێبەجێکرد»، ئاماژەی بەوەدا کە ئەم پرۆسەیە لە ماوەی چوار ساڵی ڕابردوودا، بە ڕابەرایەتیی مەسعود بارزانی، پشتیوانیی نێچیرڤان بارزانی و بەشداریی هێزەکانی ئەمریکا و هاوپەیمانیێتی نێودەوڵەتی بەڕێوەچووە.
بارزانی ئەمڕۆی بە ڕۆژێکی «مێژوویی» بۆ کوردستان و پێشمەرگە هەردووکیان ناوبرد و وتی ئەم ڕۆژە بۆ خۆی «زۆر تایبەتە».
«ئەمە هەنگاوی یەکەمی پرۆسەیەکی درێژخایەنە»
بارزانی جەخت لەوەی کردەوە کە یەکخستنی دامودەزگاکان تەنها دەستپێکی پرۆسەی چاکسازییە. بارزانی کە وتی: «ئەم یەکخستنە هەرچەندە گرنگە، قۆناغی داهاتوو گرنگترە»، ئاماژەی دا ئامانجی داهاتوو بریتییە لە بەرزکردنەوەی توانای پێشمەرگە، بەهێزکردنی سەرچاوەی مرۆیی، نوێکردنەوەی زیرەکی لۆجستی و بردنی ڕاهێنانەکان بۆ ئاستی پێوەرە نێودەوڵەتییەکانی سەربازی.
بارزانی وتی ئامانج پێکهێنانی هێزێکی پیشەیی، ڕێکخراو و یەکگرتووە کە بتوانێت بەرگریی لە هەرێمی کوردستان بکات.
هێزێک بەرزتر لە بەرژەوەندیی حزبی
بارزانی وتی سیاسەت و ئەندامیێتیی حزب مافێکی کەسییە، بەڵام لە بواری سەربازیدا پێویستە پابەندبوون بە کوردستانەوە پێشینە بێت. ئاماژەی دا ئەندامانی پێشمەرگە دەبێت فەرمانەکانی زنجیرەی فەرماندەیی وەزارەتی پێشمەرگە جێبەجێ بکەن.
بارزانی وتی: «دەمانەوێت پێشمەرگە ببێتە هێزێکی کوردستانیی سەربەخۆ و نیشتمانی، کە بەرزتر بێت لە هەموو بەرژەوەندییەکی کەسی و حزبی، و هەرگیز لە کێشە ناوخۆیی یان ناکۆکی حزبییەکاندا بەکارنەهێنرێت»، وتیشی ئەرکی سەرەکیی ئەم هێزە پاراستنی گەل و خاکی کوردستانە بەبێ جیاوازی.
پەیامی مووچە و مافی دارایی بۆ بەغدا
بارزانی وتنەوە کە پێشمەرگە بەپێی دەستوور بەشێکە لە سیستەمی بەرگریی عێراق. بۆ سەرۆک وەزیرانی عێراق و فەرماندەی گشتیی هێزە چەکدارەکانی عێراق عەلی زەیدی ئاماژەی دا کە ئامادەن هاوکاریی نێوان پێشمەرگە و سوپای عێراق قووڵتر بکەنەوە.
بارزانی داوای لە حکومەتی فیدرالی کرد لەگەڵ مووچە و مافە داراییەکانی پێشمەرگە هەمان مامەڵە لەگەڵ ئەندامانی سوپای عێراق بکرێت. وتی: «بەپێی دەستوور، پێشمەرگە بەشێکە لە سیستەمی بەرگریی عێراق و پێویستە مافە دەستووری و داراییەکانی لەم چوارچێوەیەدا دڵنیا بکرێنەوە».
یەک هێز، یەک وەزارەت، یەک فەرماندەیی
نێچیرڤان بارزانیش لە ئاهەنگەکەدا قسەی کرد و وتی ئەم پرۆسەیە تەنها گواستنەوەی یەکەکان نییە لە پێکهاتەیەکەوە بۆ پێکهاتەیەکی دیکە. ئەمەی بە «هەنگاوێکی نیشتمانی لە بونیادنانی دامودەزگاکانی هەرێمی کوردستان» ناوبرد و وتی: «ساڵانێکە دەڵێین کوردستان پێویستی بە یەک هێز، یەک وەزارەت و یەک فەرماندەیی هەیە».
نێچیرڤان بارزانی جەخت لەوەی کردەوە کە لەمەودوا پرەنسیپی یەکێتی دەبێت لە هەموو بوارەکاندا دیار بێت، لەوانە فەرماندەیی، فەرمانەکان، ڕاهێنان، مافە کەسییەکان، بەرزکردنەوەی پلە و دیسیپلین.
وەزیری پێشمەرگە شۆڕش ئیسماعیل وتی لە پێکهاتەی نوێدا هێزەکان بوونەتە 11 لیوا، دوو هێزی پشتیوانی، یەک یەکەی کۆماندۆ و دوو فەرماندەیی هەرێمی. ئیسماعیل ئاماژەی دا ئەم پرۆسەیە بەهۆی کێشە کۆنەکان و ئاڵۆزیی سیاسی و ئەمنییەوە بەربەستی گرنگی بەردەم بووە.
هەروەها ڕاگەیەندرا کە ئیسماعیل داوای کرد حکومەت بە پەلە پێکبهێنرێت تاکو وەزارەت بتوانێت هێزەکانی بدات بە کابینەی 10، هەروەها داوای چالاککردنەوەی پەرلەمانی کرد بۆ دڵنیابوون لە مافەکانی پێشمەرگە.
لیوای 80ی پارتی دیموکرات و لیوای 70ی یەکێتی بوونە فەرماندەیی هەرێمی
لە پێکهاتەی نوێدا، لیوای 80ی سەر بە پارتی دیموکراتی کوردستان و لیوای 70ی سەر بە یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان، بەناوی فەرماندەیی هەرێمی 1 و فەرماندەیی هەرێمی 2ەوە کران بە بەشێک لە وەزارەتی پێشمەرگە. سکرتێری گشتیی وەزارەتی پێشمەرگە جێنەرال بەختیار محەمەد پێشتر وتبووی ئەم یەکانە پابەند بە هیچ حزبێکی سیاسی نامێننەوە و تاکە بارەگایان وەزارەتە.
چەند ڕۆژێک پێش ئاهەنگەکە، وتەبێژی سەرۆکایەتیی هەرێمی کوردستان دڵشاد شهاب ڕایگەیاندبوو لەدوای 21ی ئەیلوول هیچ هێزێکی پێشمەرگە لە دەرەوەی وەزارەت نامێنێتەوە.
پرۆسەکە لە ساڵی 2016 دەستی پێکردبوو
پرۆسەی چاکسازی بۆ یەکخستنی پێشمەرگە لە ساڵی 2016ەوە دەستی پێکردبوو. نێچیرڤان بارزانی ئاماژەی دا گۆڕانکارییەکانی وەزارەتی پێشمەرگە لەو کاتەدا بە دەستپێشخەریی مەسعود بارزانی دەستیان پێکردبوو. ئەم پرۆسەیە بە پشتیوانیی هاوپەیمانیێتی نێودەوڵەتی، ڕێکخستنەوەی فەرماندەیی-کۆنترۆڵ، دووبارە پێکهێنانەوەی یەکەکان و پێداچوونەوە بە تۆمارەکانی ستاف و مووچەی دەگرتەوە.
ڕێککەوتننامەیەک کە لە ئەیلوولی 2022 لەنێوان وەزارەتی بەرگریی ئەمریکا و وەزارەتی پێشمەرگە واژووکرا، ئامانجی یەکخستنی هێزەکان و پشتیوانیکردنیان بوو. بەپێی وەزارەت، ئەم ڕێککەوتنە ڕۆڵی گرنگی هەبوو لە دیاریکردنی ڕۆژی ئاهەنگەکە.
نێچیرڤان بارزانی و مەسرور بارزانی لە شوباتی 2026دا بڕیارەکانیان واژوو کرد کە دەسەڵاتی عەملیاتی، بەڕێوەبردن، یاسایی و داراییی فەرماندەیی هەرێمەکانیان پەسەند دەکرد. وەزارەتیش دوای ئەوە ڕایگەیاند پرۆسەکە خێراتر بووە.
وەزیری پێشمەرگە شۆڕش ئیسماعیل لە 10ی ئەیلوولدا مژدەی دابوو کە هێزەکانی پێشمەرگە بە تەواوی یەکخستراون.
مووچەی پێشمەرگە بۆ ساڵانێکی زۆر گیریاوەتەوە لەناو ناکۆکییە داراییەکانی نێوان هەولێر و بەغدا. حکومەتی هەرێمی کوردستان لە ئەیلوولی 2025دا داوای لە حکومەتی فیدرالی کردبوو مووچە و مافە داراییەکانی پێشمەرگە لەگەڵ سوپای عێراق یەکسان بکرێت.
لە هەرێمی کوردستان دوای هەڵبژاردنی 2024، کابینەی 10 پێکنەهاتووە و پەرلەمانیش چالاک نەکراوەتەوە. دانوستانەکانی نێوان پارتی دیموکراتی کوردستان و یەکێتیی نیشتمانیی کوردستان بەردەوامن.