ترەمپ ڕایگەیاند: لەگەڵ دانیمارکدا لەسەر گرینلاند ڕێککەوتن

Rastinews — سەرۆکی ئەمریکا دۆناڵد ترەمپ ڕایگەیاند کە لەگەڵ دانیمارکدا گەیشتوونەتە ڕێککەوتن بۆ کۆنترۆڵی هەمیشەیی ئاسایشی گرینلاند. ترەمپ ڕایگەیاند کە پرۆسەی دروستکردنی بوونێکی سەربازیی بەرفراوان لەو دوورگەیەدا دەستبەجێ دەستپێدەکات. ترەمپ کە جەختی لەوە کردەوە ئەم ڕێککەوتنە هیچ تێچوونێک بۆ ئەمریکا نابێت، وتیشی بێ ڕەزامەندی ئەوان هیچ وڵاتێک ناتوانێت لەو دوورگەیەدا بنکە دابنێت.

ترەمپ ڕایگەیاند کە ئەم ڕێککەوتنە هیچ تێچوونێکی بۆ ئەمریکا نابێت.

سەرۆکی ئەمریکا دۆناڵد ترەمپ لە پەیامێکی لەسەر تۆڕە کۆمەڵایەتییەکانی ڕایگەیاند کە لە کۆتاییدا لەسەر بابەتی ئاسایش کە بۆ چەند مانگێک لەگەڵ دانیمارک و گرینلاند گفتوگۆی لەسەر دەکرا، ڕێککەوتن دەستەبەر بووە. ترەمپ لە پەیامەکەیدا نووسی: «دڵخۆشم ڕایبگەیەنم کە ئەمریکا لەگەڵ دانیمارک و گرینلاند پەیمانێکی واژوو کرد کە مافی کۆنترۆڵی هەمیشەیی بۆ ئەمریکا دابین دەکات بەسەر پێداویستییە ئاسایشییەکانی گرینلاند، وە بە تەواوی نیگەرانییەکانی ئەمریکا لادەبات.»

ترەمپ کە چوارچێوەی ڕێککەوتنەکەی ڕوونکردەوە، بە تایبەتی جەختی لەوە کردەوە کە ئەمە هیچ بارگرانییەکی دارایی بۆ واشنتن نابێت. بەپێی ئەمە، ئەمریکا بە شێوەیەکی کرداری دەبێتە خاوەن دەنگ لەسەر ئاسایشی دوورگەکە، بەڵام لە بەرامبەریدا هیچ پارەیەک نادات. لە پەیامەکەدا خاڵێکی سەرنجڕاکێشی دیکە قەدەغەکردنی دانانی سەربازانی بیانی بوو.

ترەمپ تۆماری کرد کە ڕێککەوتنەکە «بێ کۆتایی»یە.

ترەمپ هەنگاوەکانی دوای ڕێککەوتنەکەشی لە پەیامەکەیدا ڕیزبەندی کرد. بەپێی ئەمە، ئەمریکا دەستبەجێ دەست بە پرۆسەی دروستکردنی بوونێکی سەربازیی بەرفراوان لە ناوچە ستراتیژییەکانی گرینلاند دەکات.

ترەمپ بەم شێوەیە درێژەی دا:

«هەروەها، لەمەودوا هیچ دوژمنێکی ئەمریکا ناتوانێت بێ ڕەزامەندیی نووسراوی ئاشکرامان، بنکە لە گرینلاند دابنێت، بوونی سەربازی لە گرینلاند نیشان بدات یان وەبەرهێنانی هەستیار لە گرینلاند ئەنجام بدات.»

ترەمپ کە تۆماری کرد ئەم ڕێککەوتنە «بێ کۆتایی»یە، وتیشی: «دەستبەجێ دەست بە پرۆسەی دروستکردنی بوونێکی سەربازیی بەرفراوان لە ناوچە گونجاوەکانی گرینلاند دەکەین.»

لەلایەکی دیکەوە، حکومەتی دانیمارک بەردەوام جەختی لەوە کردووەتەوە کە گرینلاند بۆ فرۆشتن نییە، وە باسی مافەکانی سەروەریی دوورگەکەی کردووە. یەکێتی ئەورووپاش لەهەمان کاتدا بۆ زیادکردنی کاریگەرییەکەی لەسەر دوورگەکە، پاکەیجێکی وەبەرهێنانی نوێی بە بڕی 200 ملیۆن یۆرۆی ئامادەکردووە، وە لە پایتەخت نووک بەدوای نوێنەرایەتییەکی گەورەتردا گەڕاوە. ڕێککەوتنی ئاسایشی ئەمڕۆ ڕاگەیەنراو، وەک یەکەم هەنگاوی کرداری دوای ئەم گرژییە کە بۆ چەند مانگێک نێوان ئەمریکا و دانیمارک بەردەوام بووە، سەرنجی زۆری ڕاکێشاوە.