وەزیری هێزی ئاسمانی ئەمریکا، مەینک: ئەمریکا لە ئۆربیتدا چەکی فەزایی هەیە
وەزیری هێزی ئاسمانی ئەمریکا تروی مەینک، بۆ یەکەم جار بە فەرمی دانی بەوەدا نا کە ئەمریکا چەکێکی فەزایی لە ئۆربیتدا دانێردووە؛ بەڵام هیچ زانیارییەکی دەربارەی جۆر و توانا و کاتی دانانی چەکەکە بڵاو نەکردەوە.
Rastinewsوەزیری هێزی ئاسمانی ئەمریکا، تروی مەینک، بە ئاشکرا دانی بەوەدا نا کە ئەمریکا چەکێکی فەزایی لە ئۆربیتدا هەیە. ئەم وتانەی مەینک بەو مانایە دێت کە ئەمریکا بۆ یەکەم جار بە فەرمی دانی بەوەدا ناوە کە خاوەنی چەکی فەزاییە.
دەربارەی جۆری چەکەکە هیچ وردەکارییەکی نەدا
مەینک هیچ زانیارییەکی بڵاو نەکردەوە دەربارەی ئەوەی چەکەکە چییە، چۆن بەکاردەهێنرێت، چ تواناییەکی هەیە یان کەی خراوەتە ئۆربیتەوە. وەزیرەکە وتی ئەمە تەنها بۆ پاراستنی هێزەکانی ئەمریکا لە دژی کردەوەی دوژمنکارانە پێویستە.
هەروەها مەینک ئاماژەی بەوە دا کە هەندێک لە ڕکابەرەکان، کە ناویانی ئاشکرا نەکرد، ئێستاش هەوڵدەدەن سیستەمەکانی هەستکردن و فەرمانی-کۆنترۆڵی ئەمریکا بێکاریان بکەن. پێشتر بەرپرسانی بەرزی سەربازی ئاماژەیان بەوە دابوو کە ڕووسیا و چین بەرنامەیان هەیە بۆ زیادکردنی بەرچاوی تواناکانی سەربازییان لە فەزادا، بۆ هێرشکردنە سەر مانگاسەکانی ئەمریکا لە ملمانێیەکی داهاتوودا.
بەشێکی گرنگی سیستەمی "گومبەزی زێڕین"
حکومەتی ترەمپ پێیوایە تواناکانی بنچینەیی-فەزایی، لەوانە مووشەکی بەربەستکەر، بەشێکی گرنگن لە سیستەمی بەرگری "گومبەزی زێڕین" کە ئامانجی پاراستنی ئەمریکایە لە مووشەک و هەڕەشە ئاسمانییەکانی تر. پێشتریش قسەکەرێکی هێزی فەزایی وتبووی ڕکابەرەکان دەتوانن بە بەکارهێنانی شێوازی کینەتیکی و ناکینەتیکی، تواناکانی فەزایی ڕکابەرەکان سنووردار بکەن، لاواز بکەن و کاتێک پێویست بێت لەناوی ببەن.
ڕێککەوتننامەی ساڵی 1967 تەنها چەکی کوشندەی بەکۆمەڵ دەگرێتەوە
ڕێککەوتننامەیەکی نێودەوڵەتی ساڵی 1967 ڕێگری کردبوو لە دانانی چەکی کوشندەی بەکۆمەڵ لە ئۆربیتدا، بەڵام چەکە ئاسایییەکانی فەزایی لە دەرەوەی ئەم ڕێگرییە مابوونەوە. ئەمریکا، ڕووسیا و چین لەو کاتەوە بە شێوازێک کە لە چوارچێوەی ڕێککەوتننامەکەدا نییە، مانگاسە پەیوەندی و ئاگاداریی سەربازیی یەکتریان کردووەتە ئامانج.
ساڵی 2019، بۆ پاراستنی سامانەکانی ئەمریکا لە فەزادا، هێزی فەزایی ئەمریکا دامەزرا، دوای بۆشاییەکی 70 ساڵ. ترەمپیش لە ساڵی 2025 فەرمانێکی واژۆ کرد کە بەپێی ئەوە ئەرکی هێزی فەزایی لە تەنها بەرگری دەرچوو و ڕێگای هێرشکردنیشی پێدرا.
لە مانگی شوباتدا ئاشکرا بوو کە دوو مانگاسەی ڕووسی، لەدوای داگیرکردنی ئۆکرانیا لە ساڵی 2022ەوە، بەجاران کاریگەرییان لەسەر پەیوەندیی زیاتر لە 12 مانگاسەی ئەوروپی دانابووە؛ گوتراوە ئەم دەستێوەردانانە ڕێگای بە دەزگا ئاگاداریدارییەکانی ڕووسیا داوە زانیاریی گرنگی ئەو مانگاسانە بەدەستبهێنن. ساڵی 2024، ئەمریکا ڕایگەیاند کە دۆزیویەتییەوە ڕووسیا مانگاسەیەکی فڕێداوە بۆ هێرشکردنە سەر مانگاسەکانی تر؛ ڕووسیا هەتا ئێستا هیچ وەڵامێکی بۆ ئەم دۆزینەوەیە نەداوەتەوە.