Êrîşên nû li Tengava Hurmizê: Petrola Brentê ji 100 dolaran derbas bû
Êrîşên li dijî veguhastina behrî ya li dora Tengava Hurmizê ji nû ve dest pê kirin. Piştî wê buhayê bermîlek petrola Brentê roja çarşemê ji 100 dolaran derbas bû. Sibeha pêncşemê jî bilind ma. Yekîtiya Ewropayê di petrolê de hema hema bi tevahî bi derve ve girêdayî ye. Ji ber vê enflasyon dikare li parzemînê ji nû ve zêde bibe.

RastinewsBuhayê bermîlek petrola Brentê roja çarşemê ji 100 dolaran derbas bû. Sibeha pêncşemê jî bilind ma. Sedem ew e ku êrîşên li dijî veguhastina behrî ya li dora Tengava Hurmizê ji nû ve dest pê kirin. Ji nîvê Sibatê ve, ango nêzî heft mehan, buha ji 70 dolaran zêdetir e.
Zêdebûna buhayê petrolê lêçûna mazotê, benzînê û sotemeniya balafiran bilind dike. Ev jî bi rêya zincîrên peydakirinê li buhayên bikarhênerê tê ronîkirin.
Girêdayîbûna YEyê ya îthalata petrolê ji sedî 96,6 e
Li gorî daneyên Eurostatê, Yekîtiya Ewropayê di 2024an de 471,3 mîlyon ton petrola xav îthal kir. Berhema wê ya xwe tenê 15,5 mîlyon ton bû. Girêdayîbûna îthalatê ya giştî gihîşt ji sedî 96,6.
Peydakerên herî mezin Amerîka, Qazaxistan û Norwêc bûn. Her yek ji wan di navbera ji sedî 12 û 15ê îthalatê peyda kir.
Li gorî Konseya Yekîtiya Ewropayê, di 2025an de tenê nêzî ji sedî 7ê îthalata petrola xav a YEyê ji welatên Konseya Hevkariya Kendavê hat.
Di mîqdarê de Holenda, di xerckirinê de Almanya pêş e
Li gorî daneyên Eurostatê yên 2024an, Holenda bi 138,3 mîlyon tonan welatê ku herî zêde petrol îthal kir bû. Piştî wê Almanya (117,8 mîlyon ton), Spanya (85,8 mîlyon ton), Fransa (82,4 mîlyon ton) û Îtalya (73,3 mîlyon ton) hatin.
Tê ragihandin ku Holenda beşeke mezin ji vê bi rêya Rotterdamê ji nû ve îxrac dike.
Di xerckirina dawî de Almanya ji sedî 20,1ê giştiya YEyê pêk anî. Fransa ji sedî 15,3, Îtalya û Spanya jî her yek ji sedî 11,1 pêk anîn.
Aboriyên biçûk û bi turîzmê ve girêdayî hîn şkestîtir in
Di kêmasiya bazirganiya enerjiyê ya li gorî GSYHyê de Malta bi ji sedî 5,4 rêjeya herî bilind a bloka xwe heye. Piştî wê Bulgaristan bi ji sedî 3,5 û Kroatya bi ji sedî 3,4 hatin.
Girêdayîbûna îthalata petrolê ya Spanya, Portekîz û Îrlandayê ji sedî 100 derbas dike.
Nêzî du ji sê beşên petrola ku li YEyê tê xerckirin ji bo veguhastinê ye. Li gorî Konseya Yekîtiya Ewropayê, veguhastina rêyên bejahî di 2024an de bi serê xwe ji sedî 47,7ê xerckirina giştî pêk anî.
Zêdebûna lêçûna sotemeniya balafiran rasterast bandor li rêyên hewayî dike. Ev rê Spanya, Portekîz, Yewnanistan, Kîpros û Maltayê armanc dikin.
Di herêma Euroyê de zexta enflasyonê mezin dibû
Enflasyona herêma Euroyê di Tebaxê de gihîşt ji sedî 3,3. Ev rêje ya herî bilind e ji Îlon 2023an ve. Tenê buhayên enerjiyê di nav salê de ji sedî 14,3 zêde bûn.
Piştî vê pêşketinê tê hêvîkirin ku Banka Navendî ya Ewropayê roja pêncşemê rêjeya faîza depoyê çaryek puan zêde bike. Bi vê rêje dê bibe ji sedî 2,50.
Li Amerîkayê jî bazarên hilberên pêşerojê îhtîmala zêdekirina faîzê ya Federal Reserve ya 16ê Îlonê nêzî ji sedî 60 hesab kirin.
