نخستین واکنش ایران به حمله اربیل: «دوستان کرد ما مراقب تله پرچم دروغین باشند»
دفتر مسرور بارزانی، نخستوزیر اقلیم کردستان عراق، و محل اقامت رئیس آژانس امنیت و اطلاعات اقلیم کردستان با پهپاد هدف قرار گرفتند
Rastinewsپس از حمله پهپادی به دفتر مسرور بارزانی، نخستوزیر اقلیم کردستان عراق، و محل اقامت رئیس آژانس امنیت و اطلاعات اقلیم کردستان، نخستین واکنش ردهبالا از سوی ایران، طرفی که انگشت اتهام بهسوی آن نشانه رفته، اعلام شد.
عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، این حمله را «بیپروا» خواند و ضمن محکومکردن آن، مسئولیت تهران را رد کرد و از کردها خواست «مراقب تلههای پرچم دروغین باشند که هدفشان ایجاد نفاق میان همسایگان است». در مقابل، واحد مبارزه با تروریسم اقلیم کردستان اعلام کرده بود که در این حمله از دو پهپاد هدید-۱۱۰ استفاده شده و این پهپادها از ایران پرتاب شدهاند.
عراقچی: هیچچیز این حمله را توجیه نمیکند
عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، در واکنش به این حمله، هدف قرارگرفتن دفتر مسرور بارزانی را محکوم کرد.
عراقچی گفت: «هیچچیز حمله بیپروا به دفتر نخستوزیر بارزانی را توجیه نمیکند.»
وزیر خارجه ایران سپس پیامی قابلتوجه درباره «پرچم دروغین» صادر کرد:
«دوستان کرد ما باید مراقب تلههای پرچم دروغین باشند که برای کاشتن بذر نفاق میان همسایگان بهکار میرود.»
عراقچی با یادآوری حمایت ایران از کردها در برابر صدام حسین و داعش، از اقلیم کردستان بهخاطر تأمین امنیت در مرز با ایران تشکر کرد.
وزارت خارجه ایران: بسیار مشکوک
اسماعیل بقایی، سخنگوی وزارت خارجه ایران نیز این حمله را «تحولی بسیار مشکوک» توصیف کرد.
بقایی با تأکید بر لزوم بررسی دقیق این حمله، گفت طرفها باید مراقب تلاشهایی باشند که هدفشان خدشهدار کردن روابط میان ایران، عراق و اقلیم کردستان است.
به این ترتیب، ایران ضمن محکومکردن حمله، ادعای مقامات اقلیم کردستان مبنی بر پرتاب پهپادها از خاک ایران را نپذیرفت و احتمال داد این حادثه عملیاتی برای متهمجلوهدادن تهران باشد.
اربیل: پهپادها از ایران پرتاب شدند
اعلامیه واحد مبارزه با تروریسم اقلیم کردستان عراق در نقطه مقابل روایت تهران قرار دارد.
به گفته این واحد، در این حمله از دو فروند پهپاد انفجاری از نوع هدید-۱۱۰ استفاده شده و این پهپادها از ایران پرتاب شدهاند.
در این حملات، دفتر کار خصوصی مسرور بارزانی، نخستوزیر، و محل اقامت رئیس آژانس امنیت و اطلاعات اقلیم کردستان هدف قرار گرفتند.
تلفات جانی گزارش نشده است.
مسرور بارزانی نیز پس از تحقیقات انجامشده، در بیانیهای اعلام کرد دفتر خودش و منزل رئیس دستگاه اطلاعاتی با «پهپادهای ایرانی» هدف قرار گرفته و این حمله را «تهدیدی مستقیم» علیه امنیت و ثبات اقلیم کردستان عراق خواند.
بغداد از ایران توضیح خواست
پس از این حمله، دولت بغداد نیز وارد عمل شد.
علی زیدی، نخستوزیر عراق، دستور تشکیل کمیته تحقیق برای تعیین منبع حمله و نقاط پرتاب پهپادها را صادر کرد.
فؤاد حسین، وزیر خارجه عراق نیز با عباس عراقچی، وزیر خارجه ایران، گفتوگوی تلفنی داشت.
حسین این حمله را «سابقهای خطرناک» برای امنیت و حاکمیت عراق توصیف کرد و از تهران خواستار توضیح رسمی شد.
عراقچی نیز در این تماس بار دیگر بر حمایت ایران از امنیت، ثبات و تمامیت ارضی عراق تأکید کرد. دو طرف بر لزوم افزایش هماهنگی برای تأمین امنیت مرز مشترک و پیشگیری از بروز مشکلات امنیتی تازه توافق کردند.
واکنش صدر
این حمله در فضای سیاسی داخلی عراق نیز واکنش برانگیخت.
مقتدی صدر، رهبر جریان صدر، نسبت به تبدیلشدن خاک عراق به صحنه حملات پهپادی واکنش نشان داد و بر لزوم احترام به حاکمیت این کشور تأکید کرد.
هدف قرارگرفتن مستقیم چهرههای ارشد مدیریت سیاسی و امنیتی اقلیم کردستان باعث شد این حادثه نهفقط از بعد نظامی، بلکه از بعد سیاسی نیز مورد بحث قرار گیرد.
تماس آنکارا با اربیل
پس از این حمله، ترکیه نیز با مقامات اقلیم کردستان تماس گرفت.
هاکان فیدان، وزیر خارجه ترکیه، با مسرور بارزانی، نخستوزیر، و نچیروان بارزانی، رئیس اقلیم کردستان، گفتوگوی تلفنی داشت.
در این تماسها درباره حمله و تحولات امنیتی منطقه گفتوگو شد.
روداو: احتمالاً بخشی از یک طرح فشار راهبردی
در تحلیلی که با امضای زیریان روژهلاتی در روداو منتشر شد، آمده است این حادثه باید در چارچوبی گستردهتر از یک حمله پهپادی مجزا بررسی شود.
بر اساس این تحلیل، این حمله میتواند بخشی از طرحی گستردهتر باشد که هدف آن تشدید تدریجی و کنترلشده تنش، آزمودن خلأهای دفاع هوایی اقلیم کردستان و ایجاد فشار راهبردی بر اربیل است.
در این چارچوب، بهویژه وضعیت احزاب اپوزیسیون کرد ایرانی مقیم اقلیم کردستان و تأثیر احتمالی روند خلع سلاح حزب کارگران کردستان (PKK) بر توازن قدرت در منطقه برجسته شد.
جزئیات پهپاد هدید-۱۱۰
پهپادهای هدید-۱۱۰ که گفته میشود در این حمله بهکار رفتهاند، خود به یکی از محورهای اصلی این بحث تبدیل شدند.
بر اساس اطلاعات منابع باز که در تحلیل روداو آمده، هدید-۱۱۰ سامانهای با موتور جت است که برای حملات یکطرفه انتحاری بهکار میرود.
رسیدن این پهپادها به اهدافشان این احتمال را نیز مطرح کرد که ظرفیت دفاع هوایی اقلیم کردستان مورد آزمایش قرار گرفته باشد.
نوع اهداف توجهبرانگیز بود
مهمترین عاملی که این حمله را از حملات پیشین متمایز میکند، اهداف انتخابشده است.
اقلیم کردستان پیشتر بارها با حملات موشکی و پهپادی ایران و گروههای مسلح همپیمان آن مواجه شده بود، اما اینبار برای نخستینبار مستقیماً دفتر کار مسرور بارزانی، نخستوزیر، و محل اقامت رئیس دستگاه امنیتی و اطلاعاتی اقلیم کردستان هدف قرار گرفت.
به همین دلیل، این حمله در اربیل نهتنها بهعنوان یک نقض امنیتی تازه، بلکه بهعنوان پیامی مستقیم به ساختار تصمیمگیری سیاسی اقلیم کردستان نیز ارزیابی میشود.
درباره عامل این حمله، روایتهای متضاد همچنان ادامه دارد: اربیل میگوید پهپادها از ایران پرتاب شدهاند، در حالیکه تهران این حمله را محکوم میکند، مسئولیت آن را رد میکند و به احتمال «عملیات پرچم دروغین» اشاره دارد.
اکنون همه نگاهها به یافتههای کمیته تحقیقی است که بغداد برای تعیین منشأ پهپادها و نقاط پرتاب آنها تشکیل داده است.