شاهاپ اراسلان: ترکیه‌ای بودن حق من است
Rastinewsهویت‌هایی که به ما داده شده‌اند
در دورانی زندگی می‌کنیم که اسم بچه‌ها را پدر و مادرشان انتخاب می‌کنند، اما وقتی همان بچه بزرگ می‌شود و با آن اسم احساس هم‌ذاتی نمی‌کند، می‌تواند آن را تغییر دهد. نامی که پیشینیان ما بر ما گذاشته‌اند، سرنوشتی نیست که تا آخر عمر باید با خود حمل کنیم. انسان‌ها وقتی با جنسیتی که هنگام تولد به آنها نسبت داده شده همذات‌پنداری نمی‌کنند، می‌توانند جنسیت خود را تغییر دهند و زندگی‌ای متناسب با هویت جنسیتی واقعی‌شان بسازند. بولنت ارسوی، که همه ما او را از تلویزیون می‌شناسیم و تشویقش کرده‌ایم، نمونه‌ای آشنا از همین واقعیت است.
انسان می‌تواند رابطه‌اش را با فرهنگی که در آن به دنیا آمده، با باورها و تعلق‌هایی که به او منتقل شده، از نو تعریف کند. می‌تواند آنها را بپذیرد، تغییر دهد یا رد کند. آنچه پیشینیان ما یا صاحبان قدرت درباره‌مان گفته‌اند، نباید مرز آن چیزی باشد که ما خودمان درباره خودمان می‌توانیم بگوییم. کودکی که در خانواده‌ای علوی به دنیا می‌آید و با هویت علوی بزرگ می‌شود، ممکن است در دوره‌ای از زندگی‌اش به مذهب سنی گرایش پیدا کند. کسی که مسلمان تربیت شده، می‌تواند باورش را کنار بگذارد و آته‌ایست شود. انسان می‌تواند هویتی را که از خانواده‌اش به او رسیده، حتی هویتی که زمانی آن را درونی کرده، بعدها زیر سؤال ببرد و کنار بگذارد. اینکه هویتی از کودکی به ما منتقل شده، به این معنا نیست که باید تا پایان عمر به آن وفادار بمانیم.
آیا ریشه، سرنوشت هویت ماست؟
در کار با نسل چهارم مهاجران در آلمان بارها با نمونه‌های این موضوع روبرو شده‌ام. وقتی می‌پرسم «خودت را چطور احساس می‌کنی، خودت را چه تعریف می‌کنی؟»، برخی می‌گویند «من آلمانی‌ام، ریشه‌ام ترک است.» نمی‌گویند «من ترک‌ام»؛ ترک‌بودن را بیشتر برای توضیح خاستگاه خانواده‌شان به کار می‌برند، نه برای هویت خودشان. از این هم مهم‌تر، فقط نمی‌گویند «شهروند آلمانم»، می‌گویند «آلمانی‌ام». رابطه‌شان با آلمان را فراتر از یک شهروندی حقوقی، به صورت یک تعلق واقعی تجربه می‌کنند. البته از نسل چهارم کسانی هم هستند که می‌گویند «من ترک‌ام». آنها با ترکیه پیوندی دارند و با همذات‌پنداری با این هویت، آن را از آن خود می‌کنند. امروز برخی کردهایی که فکر می‌کنیم آسیمیله شده‌اند هم می‌گویند «ما ترک هستیم»؛ گاهی حتی بیشتر از ترک‌ها، ترک‌بودن را به نمایش می‌گذارند. اما برخی دیگر می‌گویند «من ترک نیستم، کردم». برخی می‌گویند «من آلمانی‌ام». و برخی هم می‌گویند «من ترکی هستم که شهروند آلمانم». چیزی که من روی آن تأکید دارم، نه تحمیلی از بیرون، بلکه حق انسان‌ها برای تعریف خودشان است؛ در یک روند درونی و با همذات‌پنداری.
وقتی به کسی که می‌گوید «من آلمانی‌ام» جواب می‌دهیم «نه، تو ترک هستی»، در واقع چه می‌کنیم؟ سخن او را درباره تعلق خودش بی‌اعتبار می‌کنیم و خاستگاهش را به هویتی ثابت و تغییرناپذیر تبدیل می‌کنیم. در حالی که رابطه انسان با خاستگاهش هم می‌تواند تغییر کند. جایی که خانواده‌اش از آن آمده، تعیین نمی‌کند که او باید چه کسی باشد یا به کجا احساس تعلق کند. اما وقتی موضوع به جایی می‌رسد که کسی بگوید «من ترکیه‌ای‌ام»، ناگهان همین حق را زیر سؤال می‌بریم. می‌گوییم «نه، تو ترک هستی». چرا؟ به این خاطر که پیش از ما کسی این‌طور نام‌گذاری کرده؟ یا به این خاطر که صاحبان قدرت این‌طور مناسب دیده‌اند؟
هر وقت این موضوع را مطرح می‌کنم، فوراً می‌گویند «آلمانی‌ها که نمی‌گویند من آلمانی‌ام، فرانسوی‌ها هم نمی‌گویند من فرانسوی‌ام». گویی باید تصمیم بگیریم که یک انسان چطور خودش را تعریف کند، بر اساس اینکه آلمانی‌ها یا فرانسوی‌ها چه کلمه‌ای به کار می‌برند. نامی که دیگران برای خودشان استفاده می‌کنند، چرا باید تعیین کند که من باید خودم را چطور تعریف کنم؟
نام‌هایی که از سر اشتباه داده شده‌اند
چند نمونه دیگر:
بومیان آمریکا را در نظر بگیریم. مردمانی با زبان‌ها، تاریخ‌ها، فرهنگ‌ها و نام‌های کاملاً متفاوت را زیر یک نام واحد که از بیرون به آنها داده شده، جمع می‌کنیم. وقتی کریستف کلمب در تلاش برای رسیدن به آسیا از غرب، به قاره آمریکا رسید، گمان کرد به جزایر هند رسیده است. نام «هندی» که به مردمانی که با آنها روبرو شد داده شد، از همین اشتباه زاده شد. واژه «ایندیانر» در زبان آلمانی هنوز رد همین تاریخ را با خود دارد. اشتباه جغرافیایی اروپاییان، به نامی بر پیشانی مردمانی تبدیل شد که با آنها روبرو شده بودند. اشتباه از خود آنها بود، اما نام این اشتباه را دیگران بر دوش کشیدند.
موضوع در اینجا فقط یک اشتباه جغرافیایی نیست. نامی که کلمب به مردمانی که با آنها روبرو شد داد، از تعریفی که آنها از خودشان داشتند برنمی‌خاست، بلکه از تصور غلط او درباره محل ورودش سر برآورده بود. منطق این نام‌گذاری، به‌جای پرسیدن «شما کیستید، خودتان را چه می‌نامید؟»، بر این جمله استوار است: «من به شما این‌طور می‌گویم؛ از این پس شما همین هستید». او اشتباه خودش را به هویت دیگری تبدیل می‌کند. طرف مقابل را به عنوان سوژه‌ای که می‌تواند از زبان خودش سخن بگوید نمی‌پذیرد؛ می‌خواهد خودش تصمیم بگیرد که او کیست.
ما هم با وجود تفاوت‌های زیاد در فرهنگ، زبان و شیوه زندگی میان بومیان آمریکا، همه آنها را «سرخ‌پوست» می‌نامیم. به‌جای نام خود این مردم، برچسبی بیرونی بر پایه رنگ پوستشان می‌گذاریم. به همین شکل، هر کسی را که با نگاهی به شکل چشمانش، شرق آسیایی تصور می‌کنیم، «چینی» می‌خوانیم. حتی نیازی هم نمی‌بینیم بدانیم فرد مقابل از کجا آمده، به کدام قوم تعلق دارد یا خودش را چطور تعریف می‌کند. فقط با نگاه به ظاهرش تصمیم می‌گیریم که او کیست. اینها رفتارهایی نژادپرستانه‌اند که مردمان گوناگون را یکسان می‌شمارند و انسان را به ویژگی‌های جسمی‌اش تقلیل می‌دهند.
بسیاری از بومیان ترجیح می‌دهند با نام ویژه قوم خودشان خطاب شوند. البته ممکن است انسان‌ها در طول زمان نامی را که از بیرون به آنها داده شده بپذیرند، اما تصمیم‌گیرنده در این مورد باز هم خود آنهاست. رایج بودن یک نام، به این معنا نیست که همه کسانی که با آن خطاب می‌شوند باید آن را بپذیرند. معیار اصلی این نیست که ما عادت کرده‌ایم به آنها چه بگوییم، بلکه این است که آنها خودشان را چه می‌نامند.
بومیان استرالیا (ابوریجین‌ها) را هم در نظر بگیریم. برچسب‌هایی مانند «وحشی»، «بربر» و «آدم‌خوار» که استعمارگران غربی به آنها می‌زدند، هیچ ربطی به تعریف خود این مردمان از خودشان نداشت. این کلمات فقط نشان می‌داد استعمارگران چطور می‌خواستند آنها را ببینند و به دیگران نشان دهند. به‌جای شنیدن سخن مردمانی که نام، زبان و فرهنگ خودشان را داشتند، حق تعریف کردن آنها را از آن خود می‌دانستند.
البته نام یک قوم با برچسب تحقیرآمیزی که به او زده می‌شود یکسان نیست. اما چیزی که می‌خواهم به آن توجه بدهم، یک ادعای قدرت مشترک در پس همه اینها است: «من بهتر از خودت می‌دانم تو کیستی. من تو را تعریف می‌کنم.»
ترک‌ها هم ترکیه‌ای‌اند… مثل کردها…
قوم‌شناس اسون زاوتر در کتابی با عنوان «ما ترک‌های فرانکفورتی هستیم»، به تعلق جوانان ترک‌تبار با شهری که در آن زندگی می‌کنند می‌پردازد. عبارت «ترک‌های فرانکفورتی» امکان می‌دهد تعلق محلی و خاستگاه قومی در یک هویت واحد کنار هم بنشینند. به نظر من این عبارت، تفاوت میان تعلق به یک مکان و داشتن همان هویت اکثریت آن مکان را هم نشان می‌دهد. کسانی که می‌گویند «ما ترک‌های فرانکفورتی هستیم»، فرانکفورت، زندگی خودشان در آن شهر و به یک معنا آلمان را از آن خود می‌دانند. اما در ازای این تعلق، لازم نمی‌بینند از هویت ترکی خود دست بکشند یا آلمانی‌بودنی را که به آنها تحمیل می‌شود بپذیرند. فرانکفورتی‌بودن و ترک‌بودن می‌توانند در زندگی یک نفر در کنار هم جا بگیرند. اینکه کسی که می‌گوید «من آلمانی‌ام، ریشه‌ام ترک است» می‌تواند انتخابی متفاوت از کسی داشته باشد که می‌گوید «من ترک فرانکفورتی‌ام»، خود اصل موضوع را نشان می‌دهد. لازم نیست همه با خاستگاه و محل زندگی‌شان رابطه یکسانی برقرار کنند.
اینکه کردها یا مردمان غیرترک دیگر خودشان را «ترکیه‌ای» بنامند، نشان‌دهنده پیوندی است که با ترکیه برقرار کرده‌اند. آنها می‌توانستند خودشان را «غرب آسیایی» یا «آناتولیایی» هم بنامند. اما وقتی می‌گویند «ما ترکیه‌ای هستیم»، در واقع می‌گویند ترکیه را به عنوان فضای مشترک زندگی و تعلق پذیرفته‌اند. در این جمله فقط یک اعتراض به این معنا که «ترک نیستیم» وجود ندارد، بلکه نوعی از آن خود دانستن ترکیه هم هست.
عبارت «ترک‌های فرانکفورتی» از این نظر با «ترکیه‌ای‌بودن» شباهت دارد. ترک‌های فرانکفورتی بدون کنار گذاشتن هویت ترکی‌شان، پیوند تعلقی با فرانکفورت برقرار می‌کنند. کردهایی هم که می‌گویند «ما ترکیه‌ای هستیم»، بدون کنار گذاشتن کردبودنشان، با ترکیه و از این رهگذر با زندگی مشترکی که با ترک‌ها دارند پیوند برقرار می‌کنند. خواستن اینکه آنها در ازای این پیوند، ترک شوند، یعنی پذیرفتن مشارکتی که پیشنهاد می‌دهند فقط به شرط کنار گذاشتن هویت خودشان. در حالی که امکان زندگی مشترک دقیقاً همین جاست: تعلق‌داشتن به یک مکان بدون آنکه لازم باشد یکسان باشیم. انسان می‌تواند کشوری را که در آن زندگی می‌کند از آن خود بداند، در زندگی مشترک آن شریک شود و با این حال کرد باقی بماند. تعلق‌داشتن به ترکیه، الزامی به ترک‌بودن ندارد. ترک‌ها هم ترکیه‌ای‌اند، کردها هم؛ این تعلق مشترک لازم نیست تفاوت‌های میان آنها را از بین ببرد.
محاصره‌ی هویت از درون
آنچه هویت می‌نامیم، به‌ویژه هویت‌های فرهنگی و تعلق‌ها، در یک روند شکل می‌گیرد. انسان با پذیرفتن، همذات‌پنداری، کوشش و ساختن رابطه با دیگران، هویتی را از آن خود می‌کند. هر چیزی را که از بیرون می‌آید به‌طور صرفاً منفعلانه در خود نمی‌پذیرد؛ با آن در چارچوب تجربه و احساسات خودش رابطه برقرار می‌کند. جای‌گیری یک تعلق در دنیای درونی انسان، با تحمیل زورکی آن یکی نیست.
کسانی که با بیماران روانی کار می‌کنند، گاهی با وضعیتی روبرو می‌شوند: در برخی تابلوهای بیماری، فرد ممکن است خودش را کسی دیگر غیر از هویتی که اطرافیانش می‌شناسند بداند؛ برای نمونه باور کند که جونیت آرکین یا عیسی است. در اینجا میان آنچه فرد از درون تجربه می‌کند و آنچه از بیرون شناخته می‌شود، گسست عمیقی وجود دارد. البته من این وضعیت بالینی را با مقاومت در برابر هویت فرهنگی یا تحمیل هویت یکسان نمی‌دانم. چیزی که با این مثال می‌خواهم نشان دهم این است که تجربه درونی هویت انسان، خودبه‌خود با نامی که از بیرون داده می‌شود منطبق نیست. میان دنیای درونی انسان و دنیای بیرون، مرز روانی‌ای وجود دارد. این مرز دیواری بسته در برابر ارتباط نیست؛ انسان با آنچه از بیرون می‌آید رابطه برقرار می‌کند، برخی را می‌پذیرد، برخی را تغییر می‌دهد، برخی را رد می‌کند. اما فرآیندهای روانی‌ای دارد که تعیین می‌کند چه چیزی را از آن خود کند. اینکه کسی از بیرون بگوید «تو این هستی»، آن هویت را به‌خودی‌خود در درون او پدید نمی‌آورد.
اما وقتی زور وارد ماجرا می‌شود و به کسی گفته می‌شود «باید خودت را این‌طور احساس کنی، این‌طور تعریف کنی»، دیگر نمی‌توانیم فقط از انتقال یک هویت سخن بگوییم. در اینجا کوششی برای اشغال دنیای درونی انسان از بیرون وجود دارد. دیگران می‌خواهند تصمیم بگیرند فرد چطور خودش را احساس کند، با چه چیزی همذات‌پنداری کند و به کجا تعلق داشته باشد. در این معنا، تحمیل هویت را می‌توان نوعی تلاش برای اشغال روانی دانست.
جنبه اشغالگرانه وادار کردن کردها به تعریف خودشان به عنوان ترک، همین‌جاست. می‌خواهند بدون رضایت فرد، در کنار هویت کردی‌ای که او زندگی می‌کند، ترک‌بودنی هم جا بدهند. این تحمیل حتی به پیشنهاد دو تعلق هم‌نشین هم محدود نمی‌ماند؛ وقتی هدفش جای‌گزین کردن کردبودن، دگرگون‌کردنش از درون یا بی‌اعتبار کردن آن باشد، به یک محاصره تبدیل می‌شود. مشکل این نیست که انسان بیش از یک تعلق داشته باشد. مشکل این است که دیگران به‌جای او تصمیم بگیرند کدام تعلق را زندگی کند.
این تحمیل فقط تعیین نمی‌کند که کرد چطور زندگی کند، بلکه می‌خواهد تعیین کند او خودش را از درون چطور احساس کند و چطور بگوید که کیست. می‌خواهد در رابطه‌ای که فرد با خودش دارد جا باز کند. گذاشتن نامی دیگر به‌جای نامی که انسان به هویت خودش داده، یعنی گرفتن حق او بر تجربه خودش. اگر اعتراض کردهایی که در برابر این تحمیل مقاومت می‌کنند را صرفاً گره‌خوردن به یک کلمه بدانیم، این بُعد ماجرا را نادیده گرفته‌ایم. در اینجا انسان‌ها در برابر اشغال دنیای درونی‌شان توسط دیگران می‌ایستند؛ از حق تصمیم‌گیری درباره خودشان دفاع می‌کنند و مرزهایشان را مشخص می‌کنند. «تو نمی‌توانی تصمیم بگیری من خودم را چطور تعریف کنم» گفتن، یعنی انسان از حوزه روانی خودش محافظت می‌کند.
کسی که حق تعریف‌کردن کردها را از آن خود می‌داند، اختیار سخن‌گفتن از زبان آنها را هم برای خودش قائل می‌شود. به‌جای پرسیدن «تو کیستی؟»، این حکم می‌نشیند: «من می‌دانم تو کیستی». سخنی که کرد درباره خودش می‌گوید، دیگر یک تعریف خودانگیخته که باید پذیرفته شود نیست، بلکه مانند خطایی دیده می‌شود که باید اصلاح شود. آنچه در اینجا هدف قرار می‌گیرد، اراده انسان برای تعریف هستی خودش است. در این معنا، تحمیل هویت را می‌توان مداخله‌ای برای فروریختن خودانگاره کرد و شکستن اراده‌اش دانست.
اگر من می‌گویم «ترکیه‌ای‌ام»، با اصرار به من نگویید «نه، تو ترک هستی». اصلاً داریم چه چیزی را بحث می‌کنیم؟ هویت فوقانی، هویت تحتانی، هویت جانبی، هویت راست، هویت چپ... این طبقه‌بندی‌ها از کجا به شما اختیار می‌دهد که تعریف من از خودم را بی‌اعتبار کنید؟ شما می‌توانید خودتان را ترک بنامید. اعتراض من به این نیست که شما خودتان را چطور تعریف می‌کنید؛ به این است که احساس می‌کنید باید من را هم به همان شکل تعریف کنید. چرا تعلق شما باید برای من یک تکلیف باشد؟
آیا چپ‌بودن فقط مسئله‌ی یک کاسه سوپ است؟
برخی چپ‌ها هم می‌گویند «گفتی ترک، گفتی ترکیه‌ای، چه فرقی می‌کند؟ مهم حل مسئله گرسنگی است». فقط کسانی که چپ‌بودن را به یک مسئله سوپ تقلیل می‌دهند می‌توانند این‌طور فکر کنند. البته باید مسئله گرسنگی را حل کرد. اما سیر کردن شکم انسان، به کسی اجازه نمی‌دهد اهمیت حق او برای تعریف خودش را کم‌رنگ کند. انسان‌ها هم به نان نیاز دارند، هم به آزادی، هم به اینکه با نام و هویت خودشان وجود داشته باشند. گفتن اینکه «اول شکمت سیر شود، بعد درباره اینکه کی هستی حرف می‌زنیم»، یعنی از کسی که هویتش به او تحمیل شده خواستن که مدتی بیشتر به این تحمیل تن بدهد. چپ‌بودن ایجاب می‌کند به همان اندازه نان، از عزت نفس انسان و حق او برای داشتن نظر درباره زندگی خودش هم دفاع کنیم.
این گفتمانی آشناست... مگر به زن‌ها هم نگفته‌ایم «کمی بیشتر دندان روی جگر بگذارید، در سوسیالیسم ما (مردها) مسائلتان را حل می‌کنیم»؟
خشونت زبانی هم واقعی است
چیزی که در اینجا می‌خواهم بگویم این است: خطاب‌کردن انسان‌ها، با وجود اعتراضشان، به نامی که خودشان نمی‌خواهند، نوعی خشونت است. وقتی کسی می‌گوید «من خودم را این‌طور تعریف نمی‌کنم» و با این حال به او اصرار می‌شود «نه، تو همین هستی»، در واقع حق او بر هویت خودش نادیده گرفته می‌شود. از آن خود دانستن حق تعریف‌کردن دیگران، یعنی ساختن یک سلسله‌مراتب. کسی که تعریف می‌کند، خودش را بالا می‌گذارد و کسی را که تعریف می‌کند در موضعی پایین‌تر می‌نشاند؛ جایی که دیگر نیازی به سخن خودش نیست. یکی تصمیم‌گیرنده می‌شود که دیگری کیست؛ دیگری کسی می‌شود که درباره‌اش تصمیم گرفته می‌شود. «آنچه تو درباره خودت می‌گویی اهمیتی ندارد؛ آنچه من درباره تو می‌گویم معتبر است.»
در اینجا خشونتی نمادین و زبانی وجود دارد. اما نمادین‌بودن به این معنا نیست که این خشونت واقعی نیست. انکار پیوسته هویت و تعلق یک انسان، و گرفتن حق او برای سخن‌گفتن از زبان خودش، سرکوبی است که در زندگی واقعی او بازتاب دارد. وقتی این تحمیل در نهادها و سیاست‌های دولتی جا می‌گیرد، می‌تواند به ابزار تبعیض، آسیمیلاسیون اجباری و خشونت فیزیکی هم تبدیل شود.
نمونه هولناک این وضعیت را در نازیسم دیدیم. نازی‌ها یهودیت را خودشان اختراع نکردند؛ اما اینکه چه کسی یهودی شمرده شود را مستقل از باور و تعلق خود افراد، با معیارهای نژادپرستانه تعیین کردند. کسانی هم که خودشان را یهودی نمی‌دانستند، در این طبقه‌بندی جا داده شدند. قدرت، اختیار تعیین اینکه انسان کیست را از آن خود دانست و همین تعریف را به ابزار سرکوب تبدیل کرد.
هر نام‌گذاری نادرست به‌خودی‌خود فاشیسم نیست؛ هر تحمیل هویتی هم از نظر تاریخی یک چیز نیست. اما خاموش‌کردن اعتراض یک انسان و گفتن «این من هستم که تصمیم می‌گیرم تو کیستی، نه تو»، یکی از منطق‌های بنیادین سلطه فاشیستی است. چون آنچه در اینجا رد می‌شود فقط یک نام نیست، بلکه حق انسان برای داشتن نظر درباره هویت و تعلق خودش است.
باز کردن فضا برای یک «ما»ی مشترک
فضایی که عبارت «ترکیه‌ای‌بودن» می‌تواند باز کند، برای من یادآور اندیشه‌های وینیکات درباره شیء گذار و فضای گذار است. از مفاهیم او وام می‌گیرم تا این تشبیه را بسازم: «ترکیه‌ای‌بودن» می‌تواند فضایی میانی میان هویت فردی و تعلق مشترک ایجاد کند. می‌توان آن را نوعی هویت گذار در نظر گرفت. اما این گذار، گذار از کردبودن به ترک‌بودن نیست؛ فضایی است برای ساختن زندگی مشترک با دیگران، بدون از دست دادن هویت خود. ساخته‌شدن چنین فضایی هم مستلزم به‌رسمیت‌شناختن آزادی فرد در تعریف خودش است.
این فضا هم از آن ماست، هم فقط از آن ما نیست. در آن چیزی از خودمان می‌یابیم، اما جا هم باز می‌کنیم که دیگران هم چیزی از خودشان در آن بیابند. درون این «ما»ی مشترک، «ما»ی خودمان هم به زندگی ادامه می‌دهد. «ما»ی کردها و «ما»ی ترک‌ها، بدون آنکه یکی دیگری را از میان بردارد، می‌توانند در دل یک «ما»ی گسترده‌تر به هم برسند.
در چنین مشارکتی، تفاوت میان «ما و شما» به‌طور کامل محو نمی‌شود. اما وجود تفاوت‌ها دیگر مانعی بر سر راه زندگی مشترک نخواهد بود. آنهایی که آنها را «شما» می‌نامیم، می‌توانند با هویت خودشان هم بخشی از همان «ما»ی مشترک باشند.
شاید مسئله این باشد که پیش از آنکه از همه بخواهیم یک «ما»ی یکسان را تکرار کنند، از خودمان بپرسیم آیا در «ما»یی که ساخته‌ایم، جایی برای دیگران با هویت خودشان وجود دارد یا نه. چون زمینه یک مشارکت داوطلبانه تنها جایی شکل می‌گیرد که انسان بتواند از زبان خودش سخن بگوید و با نامی که به خودش داده، وجود داشته باشد.
ما می‌پذیریم که انسان‌ها می‌توانند نامی را که به آنها داده شده تغییر دهند، جنسیت خود را تغییر دهند، باور و تعلق خود را از نو تعیین کنند؛ پس چرا نمی‌توانیم بپذیریم که یک انسان بگوید «من ترکیه‌ای‌ام»؟
اعتراض من دقیقاً به همین است. من برای تعریف خودم نیازی به اجازه از شما ندارم.
دیدگاه‌های این نوشته از آنِ نویسنده است؛ ممکن است با سیاست تحریریهٔ Rastinews همسو باشد یا نباشد. Rastinews سکویی آزاد و گشوده به دیدگاه‌های گوناگون است.