Şam yönetimi Beşar Esed'in dosyasını Interpol'e gönderdi: Moskova "iade yok" diyor
Suriye'de Esed rejiminin eski yöneticileri hakkında verilen gıyabi kararlar Interpol'e iletildi. Listenin başında devrik lider Beşar Esed ve kardeşi Mahir Esed var. Esed'e sığınma veren Rusya ise iade kapısını kapalı tutuyor.
RastinewsŞam 4. Ağır Ceza Mahkemesi Başkanı Fahreddin el-Aryan, eski rejime bağlı firari sanıklar hakkındaki kararların Uluslararası Kriminal Polis Teşkilatı'na (Interpol) gönderildiğini açıkladı. Aryan, açıklamayı perşembe günü Suriye'nin resmi haber ajansı SANA'ya yaptı.
Mahkeme ağustosta Beşar Esed, Mahir Esed ve yedi firari sanığı gıyabında idama mahkûm etmişti. Esed 11 Ağustos'ta kasten öldürme, işkence ve tekrarlanan özgürlükten yoksun bırakma suçlarından mahkûm edildi. Bu karar, Aralık 2024'te Esed'i deviren geçiş yönetiminin verdiği ilk idam hükmüydü.
Aryan'a göre Esed hakkındaki hüküm yalnızca cumhurbaşkanlığı makamına değil, emir-komuta zinciri ve verdiği talimatlara dayanıyor. Gıyabi kararlar kesin değil. Sanıklar yakalanır ya da teslim olursa yargılama baştan, kendi huzurlarında yapılacak.
Mahkeme bugüne kadar dört davada karar verdi, 61 dosyayı daha inceliyor. Duruşmaya getirilen sanıklar da cezasız kalmadı. Esed'in kuzenleri Atıf Necib ile Vesim Esed ve eski müftü Ahmed Hassun da mahkûm edildi. Verilen cezalar arasında idam ve ağırlaştırılmış müebbet var. Mahkeme, hükümlülerin mal varlıklarına el konulmasına ve gelirin mağdurlar için kurulacak tazminat fonuna aktarılmasına da karar verdi.
Aryan, rejimin çöküşten önce tutuklulara ilişkin kanıtları sistemli biçimde gizlediğini söyledi. Binlerce kayıp Suriyelinin ailesi, yakınlarının akıbetine dair hâlâ kesin bir bilgiye ulaşabilmiş değil.
Esed'in Suriye'de bir mahkeme karşısına çıkması ise uzak görünüyor. Devrik lider, rejimin çöktüğü Aralık 2024'ten bu yana Rusya'da yaşıyor. Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Georgi Borisenko, 14 Ekim'de Esed'e insani gerekçelerle verilen siyasi sığınmanın geri alınamayacağını söyledi. Borisenko, Şam'daki yönetimin de Moskova'nın tutumunu anladığını ileri sürdü.
Interpol üyesi olan Suriye, firari sanıklar için kırmızı bülten çıkarılmasını talep edebiliyor. Ancak bu tür kararların uygulanması, sanıkların bulunduğu ülkelerin iade kararına bağlı. Verilen idam cezaları da birçok ülkenin iade sürecinde engel olarak görülüyor.
The New Arab'ın SANA'ya dayandırdığı habere göre, Şam'daki mahkeme sürecin yurt dışındaki sanıkların takibiyle süreceğini bildirdi.