Mehmet Uçum'dan takvim: Seçim 2028 baharında, süreçte MGK kararı yıl sonuna kadar

Rastinews — Türkiye Cumhurbaşkanı Başdanışmanı ve Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu Başkanvekili Mehmet Uçum, Çankaya Köşkü'nde gazetecilerle bir araya gelerek seçim takvimi, yeni anayasa çalışmaları, "Terörsüz Türkiye" süreci ve ceza infaz düzenlemesine ilişkin açıklamalarda bulundu.

Uçum, önümüzdeki seçimlerin mart veya nisan 2028'de yapılmasının büyük ölçüde netleştiğini söyledi. "Seçimlere 18 ay kaldı" ifadesini kullandı.

Yeni anayasa için 1 Ekim 2026 tarihi

Yeni anayasa çalışmalarını Adalet Bakanı ile birlikte ele aldıklarını belirten Uçum, çalışmaların anayasanın hukuk politikası perspektifi, mimarisi, temeli ve ilkeleri üzerinde yoğunlaşacağını kaydetti.

Türkiye'de yeni ve sivil anayasa talebinin 1987'den bu yana gündemde olduğunu hatırlatan Uçum, Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın 1 Ekim'de ortaya koyduğu hedefe değindi. Uçum, "1 Ekim 2026 tarihini yeni anayasanın yapım sürecinin başlangıç tarihi olarak belirleyebiliriz" dedi.

Uçum'a göre mevcut Meclis döneminin kalan bölümünde yeni anayasanın fikri altyapısı oluşturulabilecek, anayasanın hazırlanması ise 2028 seçimlerinin ardından başlayacak 29. Meclis döneminde gerçekçi bir hedef haline gelebilecek.

"Referandumsuz yürürlüğe sokulamaz"

Yeni anayasa yapımı ile mevcut anayasada değişiklik yapılmasının farklı süreçler olduğunu vurgulayan Uçum, yeni anayasanın mutlaka halk oylamasına sunulması gerektiğini söyledi.

Uçum, "Sayısal meşruiyet açısından isterse 550-600 vekil kabul etsin, referandumsuz yürürlüğe sokulamaz yeni anayasa. Son onayı halktan alacaktır" diye konuştu.

Cumhurbaşkanlığı Hukuk Politikaları Kurulu'nun doğrudan anayasa taslağı hazırlama görevi bulunmadığını kaydeden Uçum, önce temel yaklaşımların tartışılması ve ortak bir fikri zeminin oluşturulmasının daha doğru olacağını ifade etti.

Hükümet sistemi konusunda Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi'nin geliştirilerek sürdürülmesini isteyenlerle parlamenter sisteme dönüşü talep eden partiler arasındaki ayrılığa dikkat çeken Uçum, yarı başkanlık modelinin de gündeme geldiğini belirtti. Uçum, "Sen yeni anayasayı Büyük Türkiye mutabakatında yapmak istiyorsan önce bu hükümet modelinde anlaşman lazım" dedi.

Süreçte MGK kararı yıl sonuna kadar

Süreçle ilgili değerlendirmesinde Uçum, 10 Ağustos'ta 467 milletvekilinin kabul oyuyla yasalaşan kanun kapsamında Takip ve Değerlendirme Kurulu'nun kurulduğunu ve alt komisyonlarını belirleyerek çalışmaya başladığını aktardı.

Sürecin kanunda öngörülen tespit, teyit ve ilan aşamalarıyla ilerleyeceğini kaydeden Uçum, kanun kapsamındaki kişilerin altı aylık başvuru döneminde değerlendirileceğini ifade etti.

Uçum, yıl sonuna kadar MGK kararının açıklanmasının kuvvetle muhtemel olduğunu, 2027'nin ilk yarısı tamamlanmadan uygulama aşamasına geçilebileceğini söyledi.

Öcalan'ın statüsü değişmeyecek

Uçum, Abdullah Öcalan'ın hükümlü statüsünün değişmeyeceğini ve infaz süresinin askıya alınmayacağını söyledi.

Öcalan'ın süreçteki görevini yerine getirebilmesi için gerekli mekânın oluşturulmasına değinen Uçum, zamanı geldiğinde açık görüşün de mümkün olabileceğini belirtti. Uçum, bunun bir imtiyaz olarak değerlendirilmemesi gerektiğini ifade ederek MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli'nin konuya ilişkin açıklamalarına dikkat çekti.

İnfaz düzenlemesinde ayrıntı yok

Ceza infaz düzenlemesinin somut bir aşamaya gelip gelmediği sorusuna Uçum, cezaevlerindeki yoğunluk sorununun gündemde olduğunu ve bu yönde çeşitli talepler bulunduğunu söyledi. Ancak yeni bir infaz düzenlemesinin kesinleştiğine ilişkin ayrıntı paylaşmadı.

Ana muhalefetin Meclis'teki bir oturumu terk etmesinin anayasa tartışmasını etkileyip etkilemeyeceği sorusuna ise Uçum, yeni anayasanın günlük siyasi tartışmaların ötesinde ele alınması gerektiğini söyledi.

Halk TV hakkında yürütülen soruşturmalarla ilgili soruyu da yanıtlayan Uçum, süreçlerin devam ettiğini belirterek soruşturmaların şüphe üzerine başlatıldığını ve kesinleşmiş suçla karıştırılmaması gerektiğini ifade etti.

Gazeteci Ali Bedirxan'ın haberine göre Uçum, açıklamalarını Çankaya Köşkü'nde gazetecilerle yaptığı görüşmede dile getirdi.

Çerçeve yasa 467 oyla kabul edilmişti

Kamuoyunda "çerçeve yasa" olarak bilinen 7595 sayılı Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun, 10 Ağustos'ta TBMM Genel Kurulu'nda 467 kabul, 87 ret ve 7 çekimser oyla kabul edilmişti.

Kanunun maddelerinin uygulanabilmesi için önce MGK'nin, PKK ile bağlantılı yapıların kendini feshettiğini ve silahları tamamen bıraktığını tespit ve teyit etmesi öngörülmüştü.

Uçum, daha önce kaleme aldığı yazılarda ve eylül ayında yaptığı açıklamada da seçim tarihi olarak 16 Nisan 2028'i işaret etmişti.