Kurtulmuş'un üç "sigortası": Silah bırakmaya üç kilit, Kürt taleplerine tek güvence yok
TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun'a "üç önemli sigorta" konduğunu söyledi. Saydığı güvencelerin üçü de devletin güvenlik denetimine dayanıyor; anadil, kayyım ya da yerel yönetim gibi Kürt taleplerine ilişkin tek bir güvence konuşmada yer almadı.
Rastinews TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, Konya'da Selçuk Üniversitesi'nin akademik yıl açılışında yaptığı konuşmada, 10 Ağustos'ta Meclis'ten geçen yasanın her kelimesinin "tartılarak" hazırlandığını ve yasaya üç güvence konduğunu belirtti.
Kurtulmuş'un tarifine göre süreç, bütünüyle silah bırakma ve fesih üzerine kurulu bir güvenlik mimarisine dayanıyor.
"Ya silah bırakmazlar diye bir şey yok"
İlk güvence, örgütün silah bıraktığının ve kendini feshettiğinin devletin güvenlik birimlerince tespit edilmesi ve bunun Milli Güvenlik Kurulu (MGK) tarafından ilan edilmesi. Yasa, ancak bu ilanla yürürlüğe girecek.
Kurtulmuş, kamuoyundaki kuşkulara yanıt olarak, "'Ya silah bırakmazlar' diye bir şey yok" dedi.
İkinci güvence, Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz başkanlığında 6 bakan ve devletin üst düzey güvenlik birimlerinden oluşan kurul. Üçüncüsü ise Meclis'te grubu bulunan partilerin katılımıyla önümüzdeki günlerde kurulacak İzleme Komisyonu.
Kilitler devlete, talepler belirsiz
Kurtulmuş'un saydığı üç mekanizmanın ortak noktası, sürecin anahtarını güvenlik bürokrasisine bırakması. Yasanın işlemeye başlayıp başlamayacağına seçilmiş Meclis değil, MGK karar verecek.
Konuşmada, Kürt meselesinin siyasal ayağına ilişkin hiçbir takvim ya da güvence yer almadı. Anadilde eğitim, kayyım uygulaması ve yerel yönetimlerin güçlendirilmesi gibi başlıklar, DEM Parti'nin Meclis komisyonuna sunduğu çalışmalar arasında bulunuyordu.
Kurtulmuş, ağustosta İstanbul'daki bir etkinlikte de dünyada hiçbir çatışma çözümünde bir devletin kendisini bu kadar garantiye almadığını söylemiş, süreçte uluslararası bir "üçüncü göz" bulunmadığını vurgulamıştı.
"Kürt sorunu terör sorunu değil"
DEM Parti Eş Genel Başkanı Tülay Hatimoğulları, yasa teklifini imzaladıkları gün, Kürt sorununun bir terör sorunu değil; iktisadi, sosyal ve siyasal bir mesele olduğunu dile getirmişti.
Yeni Parti'nin Adalet Komisyonu üyeleri de ek görüşlerinde, Meclis komisyonu raporundaki demokratikleşme önerilerinin yasaya yeterince yansımadığını belirtmiş; yasama sorumluluğunun bürokratik karar mekanizmalarının gölgesinde kaldığını kaydetmişti.
Yasa 467 oyla kabul edilmişti
12 maddeden oluşan Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun, 10 Ağustos'ta TBMM Genel Kurulu'nda 467 oyla kabul edilmişti.
Kurtulmuş'un açıklamalarına göre yasa geçici nitelikte olacak; MGK ilanının ardından tanınacak 6 aylık sürede silah bırakan örgüt üyeleri yasadan yararlanabilecek. Kurtulmuş, Abdullah Öcalan dahil örgütün üst düzey yöneticilerinin mevcut haliyle yasa kapsamına girmeyeceğini söylemişti.
Yasa, "Terörsüz Türkiye" adı verilen süreç kapsamında Meclis'te kurulan Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu'nun raporu temelinde hazırlanmıştı. Türkiye'nin terör örgütü olarak tanımladığı PKK ise Temmuz 2025'te Süleymaniye'de düzenlenen törenle ilk silahlarını yakmıştı.